Thứ Hai, 16/03/2026, 18:19 (GMT+7)
Tổng kết thực tiễn và kinh nghiệm Giáo dục QP và AN - Giáo dục pháp luật
Sư đoàn 8/Quân khu 9 là đơn vị chủ lực đứng chân trên địa bàn chiến lược trọng yếu phía Nam của Tổ quốc, có nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, huấn luyện lực lượng thường trực, dự bị động viên; phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, sự cố, tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn và thực hiện các nhiệm vụ đột xuất khác.
Những năm qua, bên cạnh những thuận lợi, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, Sư đoàn gặp không ít khó khăn; các thế lực thù địch tăng cường hoạt động chống phá trên mặt trận chính trị, tư tưởng, văn hóa; tội phạm công nghệ cao hoạt động ngày càng tinh vi. Các đơn vị trực thuộc của Sư đoàn đóng quân phân tán trên địa bàn đang trong quá trình đô thị hóa, tình hình tệ nạn xã hội diễn biến phức tạp; trong khi đó, phải quản lý số lượng lớn chiến sĩ, lực lượng dự bị động viên từ nhiều vùng, miền với nhiều phong tục, nét văn hóa khác nhau, trình độ, nhận thức không đồng đều,… chi phối không nhỏ đến nhận thức, ý thức, hành vi chấp hành kỷ luật, pháp luật của cán bộ, chiến sĩ và công tác xây dựng nền nếp chính quy, quản lý kỷ luật. Vì vậy, cùng với triển khai, thực hiện tốt các mặt công tác, Đảng ủy, chỉ huy Sư đoàn đặc biệt coi trọng lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật bằng nhiều giải pháp sát hợp. Qua đó, làm chuyển biến rõ nét về nhận thức, trách nhiệm và hành vi của mỗi cán bộ, chiến sĩ, quân nhân dự bị trong chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, góp phần xây dựng Đơn vị vững mạnh toàn diện, “mẫu mực, tiêu biểu”, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
Nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, cán bộ chủ trì các cấp là nhân tố tiền đề, xuyên suốt, quyết định hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Theo đó, Sư đoàn quán triệt sâu sắc các thông tư, chỉ thị về công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, xây dựng chính quy, quản lý, duy trì kỷ luật1, nhất là Nghị quyết số 570-NQ/ĐU, ngày 30/3/2020 của Đảng ủy Sư đoàn về “Lãnh đạo tăng cường công tác quản lý, giáo dục, phòng, chống vi phạm kỷ luật, pháp luật và bảo đảm an toàn trong các hoạt động”. Sư đoàn chỉ đạo gắn trách nhiệm của tập thể và cá nhân đối với việc tổ chức thực hiện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật theo chức trách, nhiệm vụ được giao; lấy đó là một tiêu chí để đánh giá, phân tích chất lượng đảng viên, cán bộ và bình xét thi đua, khen thưởng hằng năm. Qua đó, làm cho nhận thức, ý thức, trách nhiệm của cấp ủy, cán bộ chủ trì các cấp về công tác quan trọng này có sự chuyển biến rõ nét.
Hằng năm, cấp ủy các cấp nghiên cứu, xây dựng, ban hành nghị quyết chuyên đề với nội dung, chỉ tiêu, biện pháp thực hiện sát thực tiễn nhiệm vụ, phù hợp với từng đối tượng; phân công cụ thể trách nhiệm cho cấp ủy viên, cán bộ chủ trì hướng dẫn, chỉ đạo, tổ chức thực hiện chặt chẽ, nghiêm túc. Nghị quyết, kết luận lãnh đạo thường kỳ của các cấp ủy tập trung đánh giá đúng thực chất nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật, kỷ luật của cán bộ, chiến sĩ, quân nhân dự bị; xác định rõ hạn chế, khuyết điểm, nguyên nhân và đề ra chủ trương, biện pháp khắc phục kịp thời. Hằng năm, tổ chức cho 100% quân nhân viết cam kết về chấp hành pháp luật, kỷ luật, bảo đảm an toàn chặt chẽ, nghiêm túc. Định kỳ hằng tháng (sau mỗi đợt huấn luyện quân nhân dự bị), cấp ủy các cấp tổng hợp, đánh giá kết quả lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, kịp thời bổ sung, điều chỉnh nội dung, hình thức, phương pháp phù hợp, khắc phục triệt để khâu yếu, mặt yếu, nhất là về hình thức, phương pháp phổ biến, giáo dục pháp luật.
Sư đoàn thường xuyên chỉ đạo đổi mới nội dung, chương trình, hình thức và phương pháp tiến hành, nhằm tăng tính hấp dẫn, sức thuyết phục, khắc phục được sự khô cứng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Qua đó, các cơ quan, đơn vị, nhất là 03 trung đoàn quản lý, huấn luyện chiến sĩ và quân nhân dự bị chủ động bám sát kế hoạch của năm, xác định nội dung có trọng tâm, trọng điểm; lồng ghép các tình huống thực tế, các vụ việc điển hình để tăng tính thuyết phục và khả năng ghi nhớ của cán bộ, chiến sĩ; tập trung vào những vấn đề cốt lõi, trực tiếp điều chỉnh hành vi của bộ đội trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, xây dựng chính quy, bảo đảm an toàn. Chú trọng các quy định liên quan đến sử dụng mạng xã hội, bảo vệ bí mật nhà nước, an toàn thông tin; phòng, chống vi phạm trong môi trường số và trong quan hệ công tác, sinh hoạt hằng ngày. Sư đoàn yêu cầu hằng tháng, căn cứ vào tài liệu thông báo về tình hình chấp hành pháp luật, kỷ luật trong toàn quân, Quân khu, các cơ quan, đơn vị biên soạn tài liệu tuyên truyền, phổ biến, định hướng tư tưởng. Làm rõ nguyên nhân dẫn đến các vụ việc vi phạm pháp luật, kỷ luật, rút ra bài học kinh nghiệm và quán triệt một số biện pháp phòng, chống vi phạm.
Để truyền tải nội dung thấm sâu vào nhận thức từng đối tượng, Sư đoàn chỉ đạo đơn vị vận dụng linh hoạt, sáng tạo các hình thức, phương pháp, như: lên lớp trực tiếp để phổ biến, giáo dục chuyên đề; thông qua thông báo chính trị - thời sự, giao ban, hội ý và sinh hoạt đơn vị; thông qua truyền thanh nội bộ, bảng tin, pa nô, áp phích; kết hợp với công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, huấn luyện quân sự, xây dựng nền nếp chính quy, v.v. Đồng thời, phát huy hiệu quả các thiết chế văn hóa và chỉ đạo cấp đại đội, tiểu đoàn xây dựng “Tủ sách pháp luật” theo quy định, khai thác và hoạt động hiệu quả để phục vụ nhu cầu nghiên cứu, tìm hiểu pháp luật của bộ đội. Duy trì, phát huy hiệu quả Ngày Chính trị và văn hóa tinh thần ở cơ sở, Ngày Pháp luật và các mô hình, như: “Mỗi tuần một điều luật”, “Tổ tư vấn tâm lý, pháp lý”, “Chi đoàn không có cán bộ, đoàn viên vi phạm pháp luật, kỷ luật”,… tạo chuyển biển căn bản về nhận thức, ý thức chấp hành của bộ đội, ngăn ngừa có hiệu quả các hành vi vi phạm.
Phổ biến, giáo dục pháp luật chỉ mang lại hiệu quả thực chất, có tính bền vững khi được kết hợp chặt chẽ với công tác xây dựng chính quy, quản lý, duy trì kỷ luật và đẩy mạnh các phong trào, cuộc vận động. Theo đó, Sư đoàn chỉ đạo các cơ quan, đơn vị, nhất là Trung đoàn 9 và 02 trung đoàn khung thường trực, quản lý, huấn luyện lực lượng dự bị động viên bổ sung, củng cố hệ thống biển bảng chính quy, bảo đảm thống nhất theo đúng hướng dẫn của Bộ Tổng Tham mưu; chú trọng xây dựng cảnh quan, môi trường khang trang, xanh, sạch, đẹp. Đồng thời, duy trì nghiêm nền nếp, chế độ chính quy, quản lý, duy trì kỷ luật; thực hiện làm việc theo chức trách, hành động theo điều lệnh. Sư đoàn yêu cầu cấp ủy, chỉ huy các cấp tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện, ngăn ngừa có hiệu quả các biểu hiện vi phạm kỷ luật và tệ nạn xã hội thâm nhập vào đơn vị, nhất là trong ngày nghỉ, giờ nghỉ và đối với quân nhân đi công tác lẻ thực hiện nhiệm vụ ngoài doanh trại. Đặc biệt, coi trọng nâng cao hiệu quả công tác nắm, quản lý tư tưởng và các mối quan hệ của quân nhân, tập trung vào những quân nhân có hoàn cảnh khó khăn, biểu hiện bất thường trong học tập, huấn luyện, sinh hoạt, công tác. Đồng thời, phát huy vai trò của chiến sĩ dân vận, bảo vệ; duy trì đối thoại dân chủ ở các cấp; phối hợp với địa phương, gia đình để nắm chắc diễn biến tư tưởng bộ đội, kịp thời xử lý khi có biểu hiện bất thường, không để bị động, bất ngờ. Qua đó, nền nếp chính quy đã có bước phát triển vượt bậc; lễ tiết, tác phong mang mặc, xưng hô chào hỏi của cán bộ, chiến sĩ, quân nhân dự bị có sự chuyển biến rõ nét, thực hiện đúng điều lệnh.
Để tạo động lực tự rèn luyện của bộ đội, Sư đoàn chỉ đạo kết hợp chặt chẽ việc giáo dục, chấp hành kỷ luật với đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, Cuộc vận động Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới và phong trào Thi đua Quyết thắng, tạo không khí thi đua sôi nổi, rộng khắp. Hướng các hoạt động học tập, thi đua vào đột phá, tạo chuyển biến căn bản về ý thức tự tu dưỡng, rèn luyện, tự giác chấp hành, bảo đảm an toàn cả trong huấn luyện, diễn tập và tham gia giao thông. Từ năm 2020 đến nay, Sư đoàn và nhiều đơn vị trực thuộc được Bộ Quốc phòng, Quân khu công nhận đơn vị vững mạnh toàn diện, “mẫu mực, tiêu biểu”. Nhiều tấm gương tiêu biểu được tuyên truyền, nhân rộng, tạo hiệu ứng, lan tỏa sâu rộng trong đơn vị, góp phần xây dựng môi trường văn hóa tốt đẹp, lành mạnh, phong phú, giảm thiểu hành vi vi phạm của bộ đội.
Cùng với đó, Sư đoàn thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo kiện toàn, nâng cao năng lực hoạt động của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật. Xác định đây là giải pháp nhằm phát huy sức mạnh tổng hợp, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; theo đó, hằng năm, căn cứ vào tình hình đội ngũ cán bộ, Sư đoàn chỉ đạo điều chỉnh, bổ sung kịp thời hội đồng các cấp đủ về số lượng, đúng cơ cấu, thành phần, có chất lượng cao. Để nâng cao năng lực hoạt động, Sư đoàn yêu cầu hội đồng các cấp thường xuyên hoàn thiện và ban hành quy chế hoạt động phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, sát thực tiễn. Đồng thời, coi trọng tập huấn, bồi dưỡng đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên và tổ tư vấn tâm lý, pháp lý có bản lĩnh chính trị vững vàng, nhận thức và ý thức kỷ luật cao; có trình độ, nghiệp vụ, kiến thức cơ bản về pháp luật và kỹ năng tuyên truyền, giáo dục sáng tạo, phù hợp; gương mẫu trong học tập và tuân thủ pháp luật, kỷ luật để bộ đội học tập, noi theo. Phát huy trách nhiệm trong giải đáp những vướng mắc về tư tưởng, tâm lý và tư vấn kiến thức về pháp luật, kỷ luật, nhất là những nội dung liên quan trực tiếp đến quyền lợi và nghĩa vụ của quân nhân. Nhờ đó, nhiệm kỳ 2020 - 2025, tình hình chấp hành pháp luật, kỷ luật của cán bộ, chiến sĩ, quân nhân dự bị có sự chuyển biến tiến bộ rõ nét, không có trường hợp vi phạm kỷ luật nghiêm trọng phải xử lý.
Thực hiện đồng bộ, hiệu quả các giải pháp trên, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật của Sư đoàn đã có sự chuyển biến rõ nét, mọi cán bộ, chiến sĩ đều tự giác chấp hành nghiêm pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, góp phần xây dựng Sư đoàn vững mạnh toàn diện, “mẫu mực, tiêu biểu”, tạo sức mạnh tổng hợp, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, tô thắm truyền thống “Vượt khó, băng đồng, tiến công, dũng mãnh” của Sư đoàn 8 Anh hùng.
Đại tá NGUYỄN TRƯỜNG SƠN, Chính ủy Sư đoàn _______________________
1 - Thông tư số 42/2016/TT-BQP, ngày 30/3/2016 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quy định công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong Bộ Quốc phòng; Chỉ thị số 103/CT-BQP, ngày 28/11/2019 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về tiếp tục tăng cường quản lý, giáo dục chấp hành kỷ luật và bảo đảm an toàn trong Quân đội nhân dân Việt Nam; Chỉ thị số 79/CT-BQP, ngày 22/7/2022 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”, v.v.
Sư đoàn 8,Quân khu 9,phổ biến,giáo dục pháp luật,tính thuyết phục,định hướng tư tưởng
Phòng, chống tội phạm phi truyền thống, bảo đảm quyền con người trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay 06/03/2026
Tỉnh An Giang đẩy mạnh công tác giáo dục quốc phòng và an ninh 25/02/2026
Sư đoàn 10 đẩy mạnh công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong tình hình mới 13/02/2026
Trường Quân sự Quân khu 4 đẩy mạnh giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh 29/01/2026
Một số nội dung trọng tâm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong Quân đội năm 2026 07/01/2026
Những nội dung mới về trách nhiệm, vinh dự của công dân trong thực hiện nghĩa vụ quân sự, bảo vệ Tổ quốc 25/12/2025
Đại học Bách khoa Hà Nội nâng cao năng lực tự chủ công tác giáo dục quốc phòng và an ninh 11/12/2025
Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tổ chức đào tạo ở các trung tâm giáo dục quốc phòng và an ninh 03/12/2025
Vùng Cảnh sát biển 1 tích cực tham gia xây dựng “thế trận lòng dân” trên biển vững chắc 02/12/2025
Trung tâm Giáo dục Quốc phòng và An ninh, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phát huy vị thế dẫn đầu trong kỷ nguyên mới 24/11/2025
Tỉnh An Giang đẩy mạnh công tác giáo dục quốc phòng và an ninh
Phòng, chống tội phạm phi truyền thống, bảo đảm quyền con người trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay
Hiệu quả phổ biến, giáo dục pháp luật ở Sư đoàn 8