Dân chủ xã hội chủ nghĩa là “bản chất của chế độ ta, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển đất nước”¹. Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thành công rất tốt đẹp, mở đầu cho kỷ nguyên phát triển mới của đất nước. Sự kiện chính trị trọng đại này biểu hiện tập trung bản chất và tính ưu việt của chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa ở nước ta; trong đó, mệnh đề “dân chủ”, “dân làm chủ”, “tất cả quyền lực thuộc về Nhân dân” được thể hiện rõ ràng, sinh động.

Cử tri thôn Nà Ó, xã An Lạc, tỉnh Bắc Ninh đi bỏ phiếu bầu cử. Nguồn: Internet

Thế nhưng, các thế lực thù địch, phần tử cơ hội trong và ngoài nước lại coi đây là “cơ hội vàng” để chống phá. Sự chống phá này thể hiện trên hai hướng chính quan hệ chặt chẽ với nhau.

Hướng thứ nhất, họ xuyên tạc các nguyên tắc, quy định về cơ cấu, thành phần đại biểu Quốc hội, đặc biệt là vấn đề đại biểu là người dân tộc thiểu số, người theo tôn giáo, người ngoài Đảng để kích động tâm lý so bì, gây đối lập, chia rẽ, mất đoàn kết trong xã hội. Đồng thời, bôi nhọ danh dự, nhân phẩm, bịa đặt chuyện đời tư cá nhân người ứng cử, thổi phồng khuyết điểm; thậm chí hư cấu, dựng lên những “hồ sơ đen” để công kích các ứng cử viên. Từ đó, gieo rắc tâm lý hoài nghi, chia rẽ nội bộ, làm suy giảm, lung lay niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước. Họ còn lập ra nhiều nhóm mạo danh “dân chủ”, “xã hội dân sự” để tung hô, đưa những cá nhân có biểu hiện cơ hội chính trị ra ứng cử; rắp tâm xúi giục cử tri tẩy chay bầu cử, gạch chéo toàn bộ phiếu bầu.

Hướng thứ hai, các thế lực thù địch, phần tử cơ hội lặp đi, lặp lại những luận điệu xuyên tạc cũ rích rằng: “đảng cử, dân bầu”, bầu cử chỉ là “hình thức”, “thiếu minh bạch”, “thiếu dân chủ”, “không có dân chủ”, “vi phạm dân chủ”,… rồi cho rằng, khẩu hiệu “Ngày hội non sông” chỉ là khẩu hiệu mang tính chất “mị dân”, không thực chất. Bởi theo họ, bầu cử “có dân chủ đâu mà gọi là ngày hội”, v.v.

Các luận điệu chống phá, xuyên tạc này được phát tán, lan truyền trên các phương tiện thông tin, truyền thông, mạng xã hội, gắn với việc hướng lái cuộc bầu cử và nền dân chủ nước ta theo “mô thức” phương Tây. Đây thực sự là chiêu trò nguy hiểm, dễ gây nên sự ngộ nhận, mơ hồ, lẫn lộn trong nhận thức về giá trị dân chủ; dễ dẫn đến sự dao động về tư tưởng, niềm tin trong một bộ phận cán bộ và Nhân dân đối với kết quả bầu cử, đối với những người được trúng cử và đối với vai trò, quyền lực của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ tới.

Có thể khẳng định rằng, những luận điệu trên là hoàn toàn sai trái, cố tình xuyên tạc quy trình, tiến trình bầu cử, phủ nhận kết quả cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 và thành tựu nền dân chủ nước ta.

Trước hết, không thể nói bầu cử là “đảng cử, dân bầu”, rồi bôi nhọ danh dự người ứng cử, khi mà họ được sàng lọc, lựa chọn, đánh giá rất kỹ lưỡng, minh bạch, công khai, dân chủ và hội đủ phẩm chất, năng lực, điều kiện cần thiết của người đại biểu. Quyền ứng cử được pháp luật bảo đảm và đi liền với đó là những tiêu chuẩn chặt chẽ về phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực và uy tín. Công dân có quyền tự ứng cử hoặc được giới thiệu ứng cử. Các ứng cử viên phải được sàng lọc, lựa chọn, đánh giá kỹ lưỡng, minh bạch, công khai và dân chủ, đảm bảo lựa chọn được những người thực sự có đức, có tài. Quy trình hiệp thương dân chủ, lấy ý kiến cử tri nơi cư trú, nơi công tác là “hàng rào” dân chủ và pháp lý cần thiết để sàng lọc, lựa chọn những người xứng đáng nhất. Quy định công dân đủ 18 tuổi có quyền bầu cử, đủ 21 tuổi có quyền ứng cử, đảm bảo sự tham gia rộng rãi, công khai, minh bạch và dân chủ của công dân. Mỗi ứng cử viên khi tranh cử đều có chương trình hành động, cam kết với cử tri, có quyền và nghĩa vụ pháp lý như nhau trong ứng cử, vận động bầu cử. Phiếu bầu của mỗi cử tri có giá trị như nhau, không phụ thuộc vào giới tính, dân tộc, tôn giáo, địa vị xã hội. Thêm nữa, nhằm đảm bảo tính xác thực pháp lý tuyệt đối, lần đầu tiên hồ sơ ứng cử được đăng ký và nộp trực tuyến thông qua Cổng dịch vụ công quốc gia và sử dụng định danh điện tử VNeID mức 2; đồng thời, hình thức tiếp xúc cử tri trực tiếp kết hợp trực tuyến được triển khai rộng rãi là bước tiến rất quan trọng, thể hiện quyền dân chủ của người dân được công nghệ hỗ trợ tối đa.

Thực tế cho thấy, quy trình bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 không đơn thuần là quy trình kỹ thuật, mà còn là quy trình hiện thực hóa quyền làm chủ của Nhân dân, góp phần kiện toàn bộ máy nhà nước theo hướng tinh, gọn, hiệu lực và hiệu quả. Do đó, những luận điệu nói rằng, bầu cử ở Việt Nam là do “Đảng cử”, không thể hiện ý chí, nguyện vọng của Nhân dân là luận điệu vô căn cứ, trái pháp luật Việt Nam, cố tình xuyên tạc tình hình và thực chất cuộc bầu cử ở nước ta.

Xã Đồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh niêm yết danh sách đại biểu ứng cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp trên địa bàn. Nguồn: Internet

Thứ hai, không thể nói bầu cử ở nước ta là “không có dân chủ”, “vi phạm dân chủ”,… khi cuộc bầu cử được diễn ra với một nguyên tắc chặt chẽ, theo quy trình dân chủ, đúng pháp luật, an toàn. Trong quá trình bầu cử, quy chế, thiết chế dân chủ và phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” được thể hiện rất sinh động, cụ thể. Nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín là nguyên tắc cơ bản trong bầu cử, được tuyên truyền rộng khắp và thực hiện nghiêm ngặt suốt tiến trình bầu cử. Quy trình bầu cử, từ giới thiệu người ứng cử, hiệp thương, lập danh sách cử tri đến bầu, kiểm phiếu và công bố kết quả đều được tổ chức một cách công khai, minh bạch, dân chủ dưới sự giám sát của các cơ quan chức năng và Nhân dân. Hội đồng bầu cử các cấp và cấp ủy, chính quyền các địa phương chuẩn bị bầu cử rất chu đáo, bảo đảm an toàn, trật tự và tiết kiệm. Việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp và công tác chuyển đổi số đã mang lại hiệu quả rõ rệt, đáp ứng các tiêu chí rất quan trọng: nhanh, chính xác, minh bạch, an toàn và bảo đảm dân chủ cho bầu cử².

Những lá phiếu bầu thực sự là niềm tin, sự kỳ vọng và là lời nhắc nhở của cử tri về trọng trách, sứ mệnh của người được bầu. Trong số 500 người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, “số đại biểu nữ là 150 người (30%); đại biểu người dân tộc thiểu số là 76 người (15,2%); đại biểu người ngoài Đảng là 18 người (3,6%), đại biểu trẻ dưới 40 tuổi có 33 người (6,6%)…”³. Với tỷ lệ này, Quốc hội được bầu là biểu hiện tập trung của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phản ánh sâu sắc bản chất ưu việt của chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa nước ta, không thế lực nào có thể xuyên tạc, phủ nhận. Báo chí quốc tế cũng đánh giá cao, cho rằng cuộc bầu cử ở Việt Nam có nhiều điểm đổi mới, phản ánh “sự cải tiến” trong công tác tổ chức và phương thức triển khai.

Thứ ba, không thể nói xằng rằng, bầu cử không phản ánh ý chí và nguyện vọng của Nhân dân, khẩu hiệu “Ngày hội non sông” chỉ là “mị dân”, khi tỷ lệ cử tri đi bầu cử rất cao, với đầy trách nhiệm và niềm tự hào, lựa chọn được những đại biểu thật sự tiêu biểu và xứng đáng. Hiến pháp năm 2013 khẳng định: “Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Nhân dân làm chủ; tất cả quyền lực nhà nước thuộc về Nhân dân”. Quyền lực đó được Nhân dân thông qua lá phiếu bầu ra những người đại diện cho mình tại Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. Cuộc bầu cử này đã thể hiện rõ ràng sự hiến định ấy. Cử tri cả nước đã phát huy quyền làm chủ, lựa chọn được những đại biểu tiêu biểu, xứng đáng, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của Nhân dân tại cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất và cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương. Mỗi lá phiếu không chỉ là sự lựa chọn của một cá nhân, mà còn là sự gửi gắm niềm tin vào một tương lai phát triển của đất nước. Mỗi người dân (cử tri) thực hiện bầu cử chính là thực thi quyền lực chính trị - xã hội của mình, thụ hưởng thực sự giá trị của độc lập, tự do; tự do lựa chọn và bầu ra những người xứng đáng thay mặt mình gánh vác việc nước mà không có thế lực nào có thể ép buộc, mua chuộc.

“Ngày hội của ý Đảng - lòng dân”, “Ngày hội của toàn dân”, “Ngày hội non sông” là những mệnh đề thực chất, có ý nghĩa thiêng liêng, phản ánh sâu sắc bản chất dân chủ của chế độ ta mà cuộc bầu cử đã thể hiện. Đó tuyệt đối không phải là những khẩu hiệu hô hào, “mị dân” như sự xuyên tạc của các thế lực thù địch. Thực tiễn cuộc bầu cử cho thấy, mọi người dân (cử tri) đều phấn khởi, tin tưởng, tự do thể hiện nghĩa vụ, trách nhiệm và quyền làm chủ của mình thông qua phiếu bầu. Cuộc bầu cử được thực hiện thực sự dân chủ và công khai, phản ánh trung thực ý chí và nguyện vọng của các tầng lớp Nhân dân, thực sự là ngày hội dân chủ của Nhân dân Việt Nam. Cử tri cả nước đã phát huy cao độ quyền làm chủ, tự do, trực tiếp lựa chọn những đại biểu tiêu biểu, đại diện cho ý chí, nguyện vọng của mình trong Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp, góp phần củng cố, hoàn thiện bộ máy nhà nước, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển đất nước. Tinh thần làm chủ, ý thức về quyền công dân đã được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với khát vọng phát triển đất nước. Tỷ lệ cử tri tham gia bỏ phiếu trên phạm vi cả nước đạt mức cao nhất từ trước đến nay (99,70%), nhiều địa phương sát mức 100%⁴; không có đơn vị bầu cử nào phải tiến hành bầu lại, cho thấy sự quan tâm và trách nhiệm rất cao của cử tri cả nước đối với sự kiện chính trị trọng đại của đất nước.

Nếu “không có dân chủ”, nếu bầu cử không được thực hiện theo đúng nguyên tắc và quy trình dân chủ, thì không thể có được không khí hân hoan, tràn ngập niềm phấn khởi của toàn dân, không thể có được niềm tự hào và tinh thần tự nguyện của hơn 79 triệu cử tri trên khắp mọi miền Tổ quốc, không phân biệt dân tộc, tôn giáo, địa vị xã hội trong suốt tiến trình bầu cử. Các hãng tin lớn của quốc tế, như: Reuters, AP, DW,… nhấn mạnh quy mô và kết quả bầu cử với hàng chục triệu cử tri tham gia, trong bối cảnh nền kinh tế tăng trưởng nhanh và những cải cách lớn đang được thúc đẩy. Hệ thống bầu cử minh bạch, công bằng, không khí bầu cử nô nức, phấn khởi, cởi mở, thể hiện sự “đồng thuận” của mọi tầng lớp Nhân dân Việt Nam. Hãng thông tấn quốc gia Malaysia (BERNAMA) nêu rõ cuộc tổng tuyển cử “là cơ hội để gần 79 triệu cử tri cả nước thực hiện quyền và nghĩa vụ bầu cử, qua đó lựa chọn những đại biểu tiêu biểu và xứng đáng, đại diện cho ý chí và nguyện vọng của mình”⁵.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã thành công rất tốt đẹp. Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp được bầu thực sự là hình ảnh sống động của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, của sự thống nhất “ý Đảng - lòng dân”, là biểu trưng cho sức mạnh trí tuệ của toàn thể Nhân dân Việt Nam.

Kết quả cuộc bầu cử thể hiện niềm tin sắt son của người dân đối với chế độ xã hội và sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; là biểu hiện tập trung bản chất và tính ưu việt của chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa nước ta. Đó là thực tế đanh thép bác bỏ mọi luận điệu xuyên tạc, bóp méo của các thế lực thù địch.

PGS, TS. NGUYỄN MẠNH HƯỞNG
_____________________         

1 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb CTQG-ST, H. 2011, tr. 84 - 85.

2 - Kết quả bầu cử cập nhật về Trung tâm điều khiển của Hội đồng bầu cử quốc gia chỉ sau mỗi 10 đến 15 phút.

3 - Nguyễn Thảo – 18 người ngoài Đảng trúng cử đại biểu Quốc hội khóa mới, Báo Pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh điện tử, ngày 22/3/2026.

4 - Văn Toản – Kết quả bầu cử bảo đảm đúng quy trình, đáp ứng kỳ vọng chính đáng của cử tri, Báo Nhân dân điện tử, cập nhật ngày 21/3/2026.

5 - An Bình – Nhiều hãng thông tấn quốc tế đưa tin về cuộc bầu cử tại Việt Nam, Báo Điện tử Chính phủ, cập nhật ngày 15/3/2026.