Đại hội XIV của Đảng đã thành công rất tốt đẹp; trong đó, Đảng ta tiếp tục nhất quán quan điểm “kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội”. Song, với mưu đồ thâm độc, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị lại điên cuồng xuyên tạc, chống phá bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt hòng phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, tiến tới xóa bỏ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Tuy nhiên, họ càng điên cuồng chống phá, lại càng khẳng định “kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội” là sự lựa chọn nhất quán của cách mạng Việt Nam, dựa trên cơ sở lý luận và thực tiễn vững chắc, không thể xuyên tạc, phủ nhận.

Các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị vẫn bấu víu và cố tình lặp lại luận điệu cũ rích: thế giới đương đại là thế giới toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế, chủ nghĩa tư bản đang và sẽ thống trị toàn cầu với hầu hết các quốc gia là các nước tư bản chủ nghĩa hoặc lựa chọn con đường phát triển tư bản chủ nghĩa,... thì Việt Nam không thể kiên trì lâu dài con đường đi lên chủ nghĩa xã hội. Từ nhận thức sai lệch đó, chúng quy kết, cho rằng quan điểm “kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội” là lỗi thời, lạc hậu, không phù hợp với xu thế của thời đại.

Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định nhất quán quan điểm kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Nguồn: TTXVN

Có thể thấy, điều mà các thế lực thù địch không hiểu hoặc cố tình không hiểu, đó chính là quy luật vận động, phát triển của lịch sử nhân loại và của lịch sử dân tộc Việt Nam. Thực tiễn phát triển của xã hội loài người từ thời cổ đại đến nay đã chứng minh, học thuyết hình thái kinh tế - xã hội của chủ nghĩa Mác - Lênin mang bản chất khoa học và cách mạng sâu sắc, phản ánh khách quan những quy luật vận động, phát triển của lịch sử nhân loại theo hướng tiến bộ.

Học thuyết hình thái kinh tế - xã hội là một trong những cơ sở lý luận và phương pháp luận nền tảng của chủ nghĩa Mác - Lênin, là phương thức để tiếp cận, nghiên cứu, giải thích, dự báo sự phát triển mang tính lịch sử - tự nhiên của xã hội loài người nói chung, mỗi dân tộc nói riêng. Trên cơ sở “giải phẫu” hình thái kinh tế - xã hội, các nhà sáng lập chủ nghĩa Mác - Lênin đã làm rõ bản chất, quy luật vận động, phát triển của từng chế độ xã hội, đồng thời chỉ ra những mâu thuẫn nội tại dẫn đến sự thay thế tất yếu giữa các hình thái kinh tế - xã hội trong tiến trình lịch sử. Theo đó, sự chuyển biến từ hình thái kinh tế - xã hội này sang hình thái kinh tế - xã hội khác có thể diễn ra tuần tự hoặc nhảy vọt mang tính biện chứng, nhưng đều tuân theo quy luật khách quan của lịch sử; chủ nghĩa tư bản nhất định bị thay thế bằng một chế độ tốt đẹp hơn - chế độ cộng sản chủ nghĩa, mà giai đoạn đầu là chủ nghĩa xã hội.

Thực tiễn cách mạng Việt Nam đã chứng minh một quy luật khách quan, bất di bất dịch: độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Đây là đường lối cơ bản, xuyên suốt của cách mạng Việt Nam và cũng là điểm cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh. Trải qua hơn chín thập niên lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn nhất quán kiên định mục tiêu, lý tưởng: độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. “Đây là vấn đề mang tính nguyên tắc, có ý nghĩa sống còn đối với chế độ ta, là nền tảng vững chắc của Đảng ta, không cho phép ai được ngả nghiêng, dao động”¹.

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Cương lĩnh năm 1991), Đảng ta nhất quán khẳng định: “Nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Đó là bài học xuyên suốt trong quá trình cách mạng nuớc ta”; đồng thời xác định: “Toàn Đảng, toàn dân tiếp tục nắm vững ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, ngọn cờ vinh quang mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trao lại cho thế hệ hôm nay và các thế hệ mai sau”. Mối quan hệ biện chứng giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội được xác định rõ: “Độc lập dân tộc là điều kiện tiên quyết để thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là cơ sở bảo đảm vững chắc cho độc lập dân tộc”. Độc lập dân tộc là tiền đề và điều kiện cơ bản để xây dựng chủ nghĩa xã hội; xây dựng chủ nghĩa xã hội tạo nền tảng ngày càng vững chắc cho độc lập dân tộc, một nền độc lập dân tộc đích thực và triệt để, bảo đảm cho đất nước vượt qua tình trạng nghèo nàn, lạc hậu, ngày càng vươn lên giàu có, dân chủ, văn minh, công bằng và bình đẳng.

Trải qua các kỳ đại hội, Đảng ta luôn quán triệt sâu sắc bài học: “Trong quá trình đổi mới phải kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh”² và nhất quán khẳng định: Đi lên chủ nghĩa xã hội là khát vọng của Nhân dân ta, là sự lựa chọn đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh, phù hợp với xu thế phát triển của lịch sử. “Trong bất kỳ điều kiện và tình huống nào, phải kiên trì thực hiện đường lối và mục tiêu đổi mới, kiên định và vận dụng sáng tạo, phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội”³. “Nhờ kiên định và không ngừng sáng tạo, đổi mới nhận thức về chủ nghĩa xã hội, giữ vững ngọn cờ “Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội”, công cuộc đổi mới đã đạt được nhiều thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử, “Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”. Đó là bằng chứng khẳng định tính đúng đắn khi giải quyết một cách sáng tạo mối quan hệ giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam⁴.

Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Nguồn: baotintuc.vn

Trong Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua ở Việt Nam, Đại hội XIV của Đảng khẳng định: “Sự phát triển nhận thức lý luận về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, tiếp tục giương cao ngọn cờ tư tưởng, lý luận “Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội”; khẳng định sự thống nhất, không tách rời hai nhiệm vụ chiến lược của cách mạng Việt Nam là xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương hai (khóa XIV), Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh: “Cán bộ, đảng viên trong toàn Đảng tiếp tục quán triệt sâu sắc, thực hiện thật nghiêm túc, nhất quán “Bốn kiên định” về chính trị, tư tưởng. Trong đó, cùng với kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, thì kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội “là sự lựa chọn mang tính lịch sử, là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam, là mục tiêu, lý tưởng của Đảng ta. Trong bất cứ hoàn cảnh, điều kiện nào, càng trước khó khăn, thách thức, càng phải giữ vững niềm tin, bản lĩnh và ý chí đối với con đường Đảng ta, Nhà nước ta, Nhân dân ta đã chọn”⁵.

Thực tiễn cách mạng Việt Nam hơn chín thập niên qua đã chứng minh: sự lựạ chọn mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội của Đảng và Nhân dân ta là một tất yếu khách quan và xu thế phát triển của thời đại; có mối quan hệ biện chứng và trở thành mục tiêu nhất quán, xuyên suốt; là kim chỉ nam cho hành động của cách mạng Việt Nam, đó là điều không thể xuyên tạc, phủ định. Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội không chỉ là mục tiêu, là nhu cầu tất yếu, là cương lĩnh hành động, là ngọn cờ hiệu triệu, mà còn là động lực, là cội nguồn sức mạnh, là niềm tin son sắt của Nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng. Mãi mãi giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, đất nước ta vững bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Với mục tiêu, lý tưởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, Đảng đã lãnh đạo Nhân dân ta tiến hành Cách mạng Tháng Tám thành công, lập nên nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa (nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam), giành thắng lợi trong các cuộc chiến tranh chống xâm lược, xóa bỏ chế độ thực dân, phong kiến, hoàn thành sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, tiến hành công cuộc đổi mới, xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc nền độc lập của Tổ quốc.

Đặc biệt là, sau 40 năm đổi mới, xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, với những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử, cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế của Việt Nam ngày càng được nâng cao. Đó là thực tế không thể phủ nhận, được thể hiện ở những nội dung sau:

Phát triển kinh tế, thực hiện 3 đột phá chiến lược đạt nhiều kết quả quan trọng, nổi bật; quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu có bước chuyển biến tích cực. Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, các cân đối lớn được bảo đảm. Lạm phát, bội chi ngân sách nhà nước và các chỉ tiêu về nợ công được kiểm soát; thặng dư thương mại liên tục ở mức cao; thị trường trong nước phát triển mạnh. Các nguồn lực đầu tư phát triển được huy động và sử dụng hiệu quả hơn. Tăng trưởng kinh tế của nước ta giai đoạn 2021 - 2025 đạt bình quân khoảng 6,2%/năm, thuộc nhóm nước tăng trưởng cao của khu vực và thế giới, đặc biệt năm 2025 đạt 8,02%, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên từ năm 2026 và các năm tiếp theo. Quy mô GDP năm 2025 đạt trên 514 tỉ USD, gấp 1,48 lần so với năm 2020, xếp thứ 32 trên thế giới, GDP bình quân đầu người đạt 5.026 USD, gia nhập nhóm nước có thu nhập trung bình cao, được nhiều tổ chức quốc tế uy tín đánh giá cao. Chất lượng tăng trưởng có bước chuyển biến tích cực, đóng góp của năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế đạt khoảng 47%.

Phát triển văn hóa, con người và xã hội đạt kết quả rất quan trọng, nhiều mặt tiến bộ; an sinh xã hội và đời sống Nhân dân ngày càng được nâng cao. Các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển toàn diện con người ngày càng đầy đủ, trọng tâm và thực chất. Việc phát hiện, thu hút, đào tạo, trọng dụng nhân tài bước đầu có chuyển biến tích cực. Chỉ số phát triển con người (HDI) được cải thiện rõ rệt, đạt 0,766 điểm, thuộc nhóm nước phát triển con người cao. Trên bảng xếp hạng chung về chỉ số hạnh phúc năm 2026, Việt Nam đứng thứ 45/147 quốc gia được khảo sát, chỉ đứng sau Singapore tại khu vực Đông Nam Á và thuộc nhóm các quốc gia cải thiện mạnh mức độ hài lòng với cuộc sống trong gần hai thập kỷ. Các chính sách, giải pháp giảm nghèo bền vững được triển khai đồng bộ, hiệu quả trên tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau”; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm còn 1,3% năm 2025 (so với 4,2% năm 2022). Đến tháng 9/2025, hoàn thành xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước. Số người được hưởng trợ giúp xã hội thường xuyên được mở rộng, đạt trên 3,5 triệu người năm 2025, trong đó 55% là người cao tuổi. Hệ thống y tế, chăm sóc sức khỏe Nhân dân có bước phát triển tích cực, chất lượng được nâng lên. Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế hết năm 2025 đạt 95,2%, v.v.

Quốc phòng, an ninh không ngừng được củng cố, tăng cường; quan hệ đối ngoại và hội nhập quốc tế được nâng tầm, đạt nhiều kết quả nổi bật. Kết hợp chặt chẽ, hiệu quả hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để phát triển đất nước. Quốc phòng, an ninh tiếp tục được tăng cường vững mạnh cả về tiềm lực, lực lượng và thế trận. Nền quốc phòng toàn dân, thế trận quốc phòng toàn dân, nền an ninh nhân dân, thế trận an ninh nhân dân ngày càng được củng cố; gắn kết chặt chẽ với thế trận lòng dân vững chắc, nhất là ở các địa bàn chiến lược trọng điểm, tuyến biên giới, hải đảo.

Đối ngoại đã phát huy tích cực, hiệu quả vai trò tiên phong, góp phần duy trì, củng cố môi trường hòa bình, ổn định, mở ra cục diện mới chưa từng có cho phát triển đất nước. Tính đến nay, nước ta đã thiết lập quan hệ ngoại giao với 195 quốc gia (bao gồm tất cả 193 quốc gia thành viên của Liên hợp quốc). Hội nhập quốc tế toàn diện, sâu rộng được triển khai chủ động, tích cực trên mọi lĩnh vực. Triển khai có hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, chủ động tham gia một số sáng kiến liên kết kinh tế, khuôn khổ hợp tác kinh tế mới. Công tác ngoại giao văn hóa, thông tin đối ngoại, công tác người Việt Nam ở nước ngoài được triển khai tích cực và thực chất hơn.

Công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị đạt được nhiều thành tựu rất quan trọng, có mặt nổi bật, đột phá chưa từng có. Đặc biệt, cuộc cách mạng về sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả đã đạt được những kết quả mang tính đột phá.

Những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử qua 40 năm đổi mới là kết quả của cả một quá trình nỗ lực phấn đấu bền bỉ, liên tục; là sản phẩm kết tinh sức sáng tạo của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta; khẳng định đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo; con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Nhân dân ta là phù hợp với thực tiễn Việt Nam và xu thế thời đại. Qua đó, chúng ta đã đúc kết được một trong những bài học kinh nghiệm quý báu mang tầm lý luận, có giá trị định hướng thực tiễn cho sự nghiệp cách mạng của đất nước trong kỷ nguyên mới: “...kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đường lối đổi mới của Đảng; kiên định các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng, lấy phát triển để ổn định và ổn định để thúc đẩy phát triển bền vững, không ngừng nâng cao đời sống Nhân dân; bảo đảm và bảo vệ cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc trên cơ sở luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc; kiên quyết, kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa; chủ động, tích cực hội nhập sâu rộng hơn vào nền chính trị thế giới, nền kinh tế quốc tế và nền văn minh nhân loại, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại trong xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc”⁶.

Thực tiễn đó là minh chứng đanh thép, khẳng định: lý luận đường lối đổi mới, lý luận về chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội được định hình sáng rõ, được thực tiễn kiểm nghiệm là đúng đắn, không thể xuyên tạc, phủ nhận.

PGS, TS. VŨ VĂN PHÚC, Nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản, Nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương
_____________________        

1 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, Nxb CTQGST, H. 2021, tr. 33.

2 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Tập II, Nxb CTQGST, H. 2026, tr. 25 - 26.

3 - Sđd, tr. 26.

4 - Sđd, tr. 27.

5 - Phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm bế mạc Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV -  Báo Nhân dân, số 25697, ngày 26/3/2026, tr. 02.

6 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Tập I, Nxb CTQGST, H. 2026, tr. 73.