Thứ Hai, 23/02/2026, 13:56 (GMT+7)
Nghiên cứu - Tìm hiểu Nghiên cứu - Trao đổi
Bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng là vấn đề có tính nguyên tắc trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên của mỗi cán bộ, đảng viên. Trước âm mưu, thủ đoạn chống phá ngày càng quyết liệt, trực diện của các thế lực thù địch, đòi hỏi phải phát huy hơn nữa vai trò, trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân, toàn quân đối với nhiệm vụ quan trọng này; trong đó, đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự có vai trò xung kích, tiên phong, cần được phát huy hơn nữa.
Đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự gồm những người đảm nhiệm công tác lãnh đạo, quản lý, chỉ huy, giảng dạy, nghiên cứu, tuyên truyền có liên quan đến lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn ở các học viện, nhà trường, đơn vị, cơ quan nghiên cứu, sáng tác văn học, nghệ thuật, xuất bản, báo chí, phát thanh, truyền hình; cán bộ làm việc tại các cơ quan chiến lược của Bộ Quốc phòng,... có trình độ lý luận và chuyên môn sâu về các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn nói chung, khoa học xã hội và nhân văn quân sự nói riêng.
Thời gian qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chỉ huy các cấp, đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự đã có nhiều đóng góp quan trọng trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Tích cực tham gia nghiên cứu, phát triển lý luận về xây dựng Đảng; công tác đảng, công tác chính trị, xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị trong điều kiện mới. Nhiều công trình khoa học, đề tài nghiên cứu, sản phẩm báo chí, truyền thông,... đã góp phần làm sáng tỏ những vấn đề mới nảy sinh từ thực tiễn xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, từ đó cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định, bổ sung, phát triển chủ trương, đường lối của Đảng trong lĩnh vực quan trọng này. Đồng thời, tham gia ngày càng tích cực, hiệu quả, có chiều sâu vào đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch.
Thông qua các sản phẩm khoa học, báo chí, các diễn đàn lý luận,... đội ngũ này đã góp phần vạch rõ bản chất phản động, phản khoa học của những luận điệu xuyên tạc; khẳng định tính đúng đắn, cách mạng và khoa học của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối đổi mới và đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng. Thông qua giảng dạy, nghiên cứu, hướng dẫn khoa học, quản lý, tham mưu,... đội ngũ này cũng giữ vai trò quan trọng trong đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ chính trị các cấp; góp phần trực tiếp nâng cao trình độ lý luận, bản lĩnh chính trị và năng lực tư duy của đội ngũ cán bộ trong Quân đội. Đồng thời, góp phần xây dựng môi trường văn hóa quân sự ngày càng trong sạch, lành mạnh, tạo nền tảng vững chắc để giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trong Quân đội từ cơ sở, v.v.
Mặc dù đã đạt được nhiều kết quả tích cực, song so với yêu cầu thực tế đặt ra, nhận thức của một số cấp ủy, cán bộ chủ trì về vai trò của đội ngũ này trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng có lúc, có nơi chưa thật đầy đủ; chưa có cơ chế, chính sách và những giải pháp đột phá để phát huy tốt vai trò của họ. Một số sản phẩm nghiên cứu, tuyên truyền, đấu tranh của trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự còn thiếu chiều sâu, tính thuyết phục, tính chiến đấu chưa cao, v.v.
Hiện nay, trước yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, đòi hỏi cần phải quan tâm xây dựng và phát huy hơn nữa vai trò nòng cốt, tiên phong của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự. Với mục tiêu đó, bài viết xin đề xuất một số giải pháp sau:
Một là, không ngừng nâng cao nhận thức, trách nhiệm của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự đối với nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Theo đó, cấp ủy, cán bộ chủ trì các học viện, nhà trường, cơ quan quản lý, nghiên cứu, tuyên truyền,... nơi đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự công tác cần tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, nhất là Chỉ thị số 23-CT/TW, ngày 09/02/2018 của Ban Bí thư (khóa XII) “Về tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả học tập, nghiên cứu, vận dụng và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong tình hình mới”; Kết luận số 89-KL/TW, ngày 25/7/2024 của Bộ Chính trị (khóa XIII) “Về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị (khóa XII) về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”. Tăng cường giáo dục, quán triệt, làm cho đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự nhận thức đầy đủ vị trí, vai trò bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là một nhiệm vụ trọng yếu, góp phần bảo vệ “tài sản tinh thần vô cùng to lớn và quý giá của Đảng và dân tộc ta”1.
Trên nền tảng đó, đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự phải tiên phong, trực tiếp nghiên cứu, luận giải, phát triển lý luận, cung cấp cơ sở khoa học cho việc định hướng nhận thức, tư tưởng; đồng thời, tham gia phản bác các quan điểm sai trái, thù địch bằng lập luận khoa học, uy tín học thuật và thực tiễn quân sự, quốc phòng sinh động. Đồng thời, phát huy vai trò nòng cốt trong nghiên cứu, luận giải và truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng bằng lập luận khoa học chặt chẽ, ngôn ngữ rõ ràng, dẫn chứng thuyết phục. Qua đó, góp phần củng cố niềm tin, thống nhất nhận thức trong Quân đội; khẳng định sức sống, giá trị khoa học và ý nghĩa thời đại của nền tảng tư tưởng của Đảng trước những luận điệu xuyên tạc, phủ nhận.
Hai là, tăng cường bồi dưỡng, nâng cao kiến thức, kỹ năng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch cho đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự. Trước sự phát triển nhanh chóng của thực tiễn đã và đang đặt ra nhiều vấn đề mới đối với nhiệm vụ xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Vì vậy, cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì nơi đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự công tác cần quán triệt sâu sắc “Tư tưởng chỉ đạo xuyên suốt của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta là phải kiên định và vận dụng, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh”2; chú trọng giáo dục, xây dựng động cơ, thái độ, trách nhiệm đúng đắn và động viên, giúp đỡ đội ngũ này thực hiện tốt hoạt động nghiên cứu, giảng dạy, tuyên truyền về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, kết hợp với đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, nhất là trên không gian mạng.
Thường xuyên tập huấn, bồi dưỡng, cập nhật kiến thức chuyên sâu về lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và kỹ năng chuyển đổi số cho đội ngũ giảng viên, giáo viên, báo cáo viên, tuyên truyền viên, biên tập viên, phóng viên và lực lượng chuyên trách tác chiến trên không gian mạng, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý, nghiên cứu, sáng tác và các học viện, nhà trường trong thực hiện các chương trình, nhiệm vụ. Tăng cường đầu tư kinh phí, cơ sở vật chất, trang thiết bị công nghệ thông tin cho nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng.
Để phát huy vai trò nòng cốt, tiên phong, mỗi trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự phải luôn tích cực tự học tập, rèn luyện, không ngừng nâng cao trình độ và hiểu biết toàn diện, sâu sắc về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, thực tiễn đất nước, Quân đội và kỹ năng số. Thường xuyên theo dõi, phân tích, dự báo tình hình, sớm phát hiện âm mưu, thủ đoạn chống phá mới của các thế lực thù địch, phần tử cơ hội, bất mãn; chủ động xây dựng các phương án ứng phó, đấu tranh một cách bài bản, trong đó chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big data), Internet kết nối vạn vật (IoT) trong bảo vệ và đấu tranh trên mạng xã hội, giữ vững thế chủ động, không để bị động, bất ngờ.
Ba là, tiếp tục đổi mới, hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phát huy hơn nữa vai trò đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Thực tế cho thấy, cơ chế, chính sách phù hợp sẽ thu hút, động viên và phát huy tốt vai trò của lực lượng này; ngược lại, nếu cơ chế chính sách chưa phù hợp thì sẽ khó có thể thu hút và phát huy tốt. Vì vậy, cấp ủy, tổ chức đảng và Ban Chỉ đạo 35 các cấp cần tiếp tục nghiên cứu, tham mưu để cấp có thẩm quyền tiếp tục bổ sung, hoàn thiện quy chế, quy định, đảm bảo sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất từ Quân ủy Trung ương đến cơ sở đối với nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; đồng thời, nâng cao vai trò tham mưu, điều phối, đôn đốc, kiểm tra của cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo 35 ở mỗi cấp. Đặc biệt, cần quan tâm nghiên cứu, đổi mới, hoàn thiện cơ chế, chính sách trong xây dựng và phát huy vai trò nòng cốt, tiên phong của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng thời kỳ mới; trong đó, cần có cơ chế, chính sách đặc thù, đủ mạnh để thu hút, trọng dụng và phát huy tốt vai trò của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn ở trong và ngoài Quân đội, nhất là các chuyên gia giỏi về lý luận, am hiểu sâu sắc về thực tiễn, làm nòng cốt dẫn dắt công tác nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn, cung cấp luận cứ cho công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch.
Cùng với đó, cần thường xuyên nghiên cứu bổ sung, hoàn thiện các quy định, chính sách thu thút, trọng dụng nhân tài, tạo môi trường thuận lợi và các điều kiện cần thiết để khuyến khích đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự không ngừng học tập nâng cao trình độ, tích cực trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm, phương pháp đấu tranh, v.v. Kết hợp chặt chẽ giữa phân công, giao nhiệm vụ với động viên, hỗ trợ kinh phí, vật chất trong hoạt động. Kiên quyết khắc phục với các biểu hiện lười học tập, nghiên cứu, ngại khó, ngại va chạm trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch.
Một số giải pháp nêu trên tuy chưa toàn diện, song với tâm huyết của mình, tác giả mong muốn góp phần cung cấp thêm những góc nhìn để các cấp ủy, tổ chức đảng và cơ quan chức năng nghiên cứu, tham khảo vận dụng vào thực tế, qua đó tiếp tục phát huy tốt hơn nữa vai trò của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng thời gian tới.
Đại tá, PGS, TS. VŨ ĐÌNH ĐẮC, Trường Sĩ quan Chính trị _____________________
1 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb CTQG-ST, H. 2016, tr. 07 - 08.
2 - ĐCSVN – Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, Nxb CTQGST, H. 2021, tr. 33.
Đội ngũ trí thức,khoa học xã hội,nhân văn quân sự,bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
Xây dựng, củng cố lòng tin của Nhân dân - vấn đề cốt lõi trong xây dựng “thế trận lòng dân” thời kỳ mới 30/01/2026
Bàn về giải pháp phát huy nhân tố chính trị - tinh thần của Bộ đội Thông tin liên lạc trong tình hình mới 15/01/2026
Giải pháp bảo đảm hậu cần cho hoạt động ứng phó sự cố thiên tai và tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn 12/01/2026
Bàn về bảo đảm thông tin liên lạc nghi binh, tạo thế, cơ động triển khai lực lượng đánh địch đổ bộ đường không trong tác chiến phòng thủ chiến lược 25/12/2025
Giải pháp nâng cao hiệu quả động viên chính trị - tinh thần trong động viên quốc phòng thời kỳ mới 22/12/2025
Bàn về giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của hải đội dân quân thường trực tham gia bảo vệ chủ quyền biển, đảo 17/12/2025
Mấy vấn đề về xây dựng, nhân rộng điển hình tiên tiến thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW trong Quân đội hiện nay 05/12/2025
Quan điểm “thà ít mà tốt” của V.I. Lênin với xây dựng Quân đội tinh, gọn, mạnh, hiện đại hiện nay 24/11/2025
Một số vấn đề về công tác giáo dục truyền thống trong Quân đội hiện nay 10/11/2025
Tổ chức công tác kỹ thuật của quân đội một số nước trên thế giới và bài học đối với Quân đội nhân dân Việt Nam 04/11/2025
Xây dựng, củng cố lòng tin của Nhân dân - vấn đề cốt lõi trong xây dựng “thế trận lòng dân” thời kỳ mới
Về phát huy vai trò của đội ngũ trí thức khoa học xã hội và nhân văn quân sự trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng