Thực hiện chủ trương của Đảng về xây dựng tỉnh, thành phố thành khu vực phòng thủ vững chắc, những năm qua, tỉnh Ninh Thuận đã phát huy sức mạnh tổng hợp của Đảng bộ, chính quyền, các lực lượng và toàn dân, lấy lực lượng vũ trang địa phương làm nòng cốt. Nhờ đó, Tỉnh đã đạt được kết quả toàn diện, vững chắc trong nhiệm vụ quan trọng này.

Đại tá Hoàng Ngọc Thái (người thứ nhất bên phải) và đoàn công tác khảo sát địa hình huyện Thuận Bắc (Nguồn: Báo Ninh Thuận)

Ninh Thuận là tỉnh ven biển cực Nam Trung Bộ, là đầu mối giao thông quan trọng giữa tuyến Bắc - Nam và Tây Nguyên, Tỉnh có vị trí quan trọng về nhiều mặt, nhất là kinh tế, quốc phòng - an ninh (QP-AN). Vì vậy, xây dựng Ninh Thuận thành khu vực phòng thủ (KVPT) vững chắc là nhiệm vụ thường xuyên, quan trọng đối với Tỉnh và tác động trực tiếp đến thế phòng thủ chung của vùng Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và cả nước.

Quán triệt chủ trương chiến lược của Đảng về xây dựng KVPT, những năm qua, cùng với thực hiện nhiệm vụ trung tâm là phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH), Ninh Thuận luôn chăm lo xây dựng tiềm lực và thế trận, thực hiện nhiệm vụ này bằng sức mạnh tổng hợp, triển khai toàn diện các nội dung, nhất là góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, làm thất bại các hoạt động “diễn biến hòa bình”, gây bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch. Qua đó, tạo môi trường thuận lợi để Tỉnh tập trung phát triển kinh tế và đạt được thành tựu quan trọng, có tính bứt phá¹, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, làm cơ sở tăng cường tiềm lực của KVPT. Tuy nhiên, trong quá trình xây dựng KVPT, Ninh Thuận cũng còn một số mặt hạn chế, nhất là trong triển khai phát triển một số tiềm lực theo chiều sâu. Để đáp ứng yêu cầu cao của nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc (BVTQ) và xuất phát từ đặc điểm địa bàn, khả năng thực tế của địa phương, lực lượng vũ trang (LLVT) Ninh Thuận đã và đang chủ động phát huy vai trò nòng cốt trong thực hiện nhiệm vụ xây dựng KVPT Tỉnh, với nhiều giải pháp đồng bộ, phù hợp.

Trước hết, phát huy vai trò chủ trì tham mưu của cơ quan quân sự để giúp cấp ủy, chính quyền lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng KVPT. Theo đó, Bộ Chỉ huy Quân sự (BCHQS) Tỉnh đã tích cực làm tham mưu cho Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân (UBND) Tỉnh đẩy mạnh việc quán triệt, giáo dục cho cán bộ, đảng viên và toàn dân nắm vững các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Nhà nước và Chính phủ về xây dựng KVPT, trọng tâm là Nghị quyết 28-NQ/TW, ngày 22-9-2008 của Bộ Chính trị (khóa X), Nghị định 152/2007/NĐ-CP của Chính phủ về KVPT và Nghị quyết Trung ương 8 (khóa IX, XI) về Chiến lược BVTQ trong tình hình mới. Qua đó, làm cho mọi người nhận thức rõ việc xây dựng KVPT địa phương vững chắc là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, ngay từ thời bình; là nghĩa vụ, trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân; trong đó, LLVT là nòng cốt. Trên cơ sở ấy, tạo sự đồng thuận trong hệ thống chính trị và các tầng lớp nhân dân, nhất là đối với đồng bào các dân tộc thiểu số về xây dựng KVPT Tỉnh trong tình hình mới. Bám sát các văn bản trên và đặc điểm địa bàn, BCHQS Tỉnh đã tham mưu giúp lãnh đạo, chính quyền Tỉnh xây dựng và ban hành kịp thời các chỉ thị, nghị quyết và văn bản quy phạm pháp luật về xây dựng KVPT, như: Nghị quyết 08-NQ/TU của Thường vụ Tỉnh ủy; Kế hoạch 297/KH-UBND, ngày 20-01-2012 và Quyết định 2529/QĐ-UBND, ngày 12-12-2012 của UBND Tỉnh về xây dựng tỉnh Ninh Thuận thành KVPT vững chắc. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để các cấp, các ngành, hệ thống chính trị và toàn dân triển khai thực hiện. Trong đó, chú trọng triển khai toàn diện, tập trung những nội dung trọng tâm của KVPT, như: tiềm lực, thế trận, gắn phát triển KT-XH với tăng cường QP-AN theo quy hoạch. Đặc biệt, BCHQS Tỉnh đã tham mưu giúp Tỉnh thẩm định các yêu cầu về QP-AN khi quy hoạch các khu, cụm công nghiệp (Thành Hải, Quảng Sơn, Suối Đá), các dự án thủy điện, thủy lợi (Sông Ông, Sông Biêu),… và các đề án sắp xếp, bố trí lại dân cư, nhất là các dự án xây dựng nhà máy điện hạt nhân, nhằm đảm bảo yêu cầu không những không làm ảnh hưởng đến thế trận KVPT mà trái lại còn được tăng cường do lực lượng lao động mới được bổ sung từ các dự án trên. Khi thực hiện chức năng tham mưu, BCHQS Tỉnh luôn đề xuất những nội dung cụ thể, sát với đặc điểm, điều kiện của địa phương, bảo đảm mỗi bước phát triển KT-XH là một bước tăng cường QP-AN, mỗi thành tựu về KT-XH đều được cụ thể hóa thành các tiềm lực của KVPT, nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ BVTQ cả trước mắt và lâu dài.

Trong quá trình thực hiện xây dựng KVPT, LLVT Tỉnh coi trọng phát huy vai trò nòng cốt trong việc tăng cường các tiềm lực, trước hết là tiềm lực chính trị - tinh thần. Để tăng cường tiềm lực quan trọng này, cơ quan quân sự các cấp đã tích cực phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể thực hiện tốt công tác giáo dục chính trị - tư tưởng, giáo dục QP-AN cho cán bộ, đảng viên và nhân dân. Cùng với đó, chú trọng kiện toàn tổ chức, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị các cấp, nhất là ở cấp cơ sở, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong đó, trọng tâm là củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các tổ chức đảng theo Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) về xây dựng Đảng. Những năm qua, công tác đào tạo chỉ huy trưởng xã (phường, thị trấn) luôn được Tỉnh coi trọng và đạt kết quả tích cực, góp phần bổ sung kịp thời đội ngũ cán bộ cho các cơ sở. Chỉ tính từ năm 2007 đến nay, BCHQS Tỉnh đã tổ chức đào tạo được hàng trăm lượt cán bộ có trình độ cao đẳng, trung cấp chuyên ngành quân sự; trong số đó, một số đồng chí đã phát triển và giữ các cương vị chủ trì trong hệ thống chính trị ở cơ sở và trên cơ sở. Công tác giáo dục QP-AN được đẩy mạnh theo hướng: nâng cao chất lượng; mở rộng đối tượng; tích cực đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp phù hợp với từng đối tượng và điều kiện thực tế của địa phương. Những năm gần đây, xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ và đặc điểm địa bàn, Ninh Thuận tích cực mở rộng diện giáo dục QP-AN cho chủ phương tiện tàu thuyền, các hộ doanh nhân và các chức sắc, chức việc tôn giáo², coi đó là một trong những đột phá nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các tầng lớp nhân dân đối với nhiệm vụ xây dựng KVPT, BVTQ.

Điểm nhấn trong xây dựng tiềm lực chính trị - tinh thần của KVPT là, Tỉnh thực hiện đồng bộ cả ba mặt: phát triển kinh tế, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân; xây dựng cơ sở chính trị; củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và xây dựng ý thức, trách nhiệm BVTQ. Nhờ đó, không ngừng củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và chế độ XHCN, tăng cường “thế trận lòng dân” ngày càng vững chắc. Trong quá trình thực hiện, cán bộ, chiến sĩ LLVT Tỉnh thường xuyên bám sát cơ sở, nhất là các cơ sở ở địa bàn trọng điểm về QP-AN để tuyên truyền, vận động nhân dân và trực tiếp hướng dẫn đồng bào quán triệt các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về xóa đói giảm nghèo, về xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, về xây dựng đời sống văn hóa mới và xây dựng làng, xã vững mạnh về QP-AN. Tỉnh phấn đấu đến 2015, có trên 50% số xã, phường, thị trấn vững mạnh toàn diện; 85% trong số đó đạt vững mạnh về QP-AN; số gia đình và cơ quan, đơn vị đạt tiêu chuẩn văn hóa hằng năm là 85% và 95%.

Xây dựng tiềm lực quân sự - an ninh được Tỉnh tập trung chỉ đạo thực hiện có hiệu quả và đó cũng là nhân tố trực tiếp tạo nên sức mạnh của KVPT. Thực hiện nghiêm túc Chỉ thị 56/CT-TM, năm 2011 của Bộ Tổng Tham mưu về quy hoạch xây dựng thế trận quân sự KVPT, Tỉnh chủ động xây dựng và triển khai thực hiện Đề án quy hoạch xây dựng thế trận quân sự KVPT Tỉnh cho giai đoạn và từng năm. Theo đó, trong giai đoạn đầu, Tỉnh ưu tiên đầu tư xây dựng, nâng cấp các công trình thiết yếu, quan trọng, như: sở chỉ huy các cấp, trận địa phòng không, công sự chiến đấu ở các đảo, thao trường bắn Núi Đỏ, công trình mang tính lưỡng dụng (đường giao thông ven biển, cảng Ninh Chữ, hệ thống bưu chính - viễn thông,…) và một số công trình trong KVPT then chốt, căn cứ hậu cần - kỹ thuật đã được phê duyệt. Giai đoạn tiếp theo, Tỉnh sẽ triển khai xây dựng các công trình còn lại theo kế hoạch của Đề án; trong đó, có việc xúc tiến khảo sát các công trình ngầm, nhà cao tầng để lập quy hoạch và thống nhất sử dụng cho nhiệm vụ QP-AN, nghiên cứu quy hoạch xây dựng các công trình ở đồng bằng, tuyến ven biển và trong đô thị, bảo đảm sự gắn kết giữa thế trận quân sự - an ninh trên biển với thế trận trên bờ trong KVPT. Trong quá trình thực hiện, Tỉnh luôn quán triệt phương châm: cơ bản, hệ thống, liên hoàn, có trọng điểm, có chiều sâu và từng bước vững chắc; kết hợp chặt chẽ giữa xây mới và tích cực cải tạo địa hình, tận dụng các hang động thiên nhiên để giảm chi phí nhưng vẫn đáp ứng tốt yêu cầu xây dựng và hoạt động của KVPT trong thời bình và thời chiến.

Cùng với xây dựng thế trận quân sự, Tỉnh coi trọng xây dựng lực lượng của KVPT, nòng cốt là LLVT địa phương vững mạnh. Để đạt được mục tiêu đó, Tỉnh đã và đang triển khai nhiều chủ trương, biện pháp, trước hết là tập trung xây dựng các chi bộ, đảng bộ Quân sự, Công an, Biên phòng trong sạch, vững mạnh, cơ quan vững mạnh toàn diện, đủ sức làm tham mưu và tổ chức thực hiện thắng lợi nhiệm vụ QP-AN trên địa bàn. Đối với lực lượng bộ đội thường trực, Tỉnh tập trung xây dựng theo hướng “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại”; chú trọng kiện toàn tổ chức biên chế theo hướng: đủ, gọn, mạnh, hợp lý và sẵn sàng phát triển khi cần thiết. Công tác sẵn sàng chiến đấu, huấn luyện quân sự, giáo dục chính trị, tư tưởng được duy trì nghiêm túc, sát với đối tượng, đặc điểm địa bàn và yêu cầu nhiệm vụ. Lực lượng dự bị động viên được Tỉnh coi trọng xây dựng ở từng khâu, phù hợp với đặc điểm địa phương, theo quy định của Pháp lệnh về lực lượng dự bị động viên; trong đó, chú trọng công tác tạo nguồn, đảm bảo chất lượng nguồn và nâng cao trình độ tác chiến phòng thủ cho các đơn vị dự bị động viên. Tiếp tục củng cố, xây dựng lực lượng dân quân tự vệ theo phương châm “vững mạnh, rộng khắp”, có số lượng, tỷ lệ và cơ cấu thành phần hợp lý, bảo đảm chất lượng, nhất là chất lượng chính trị. Đến nay, lực lượng dân quân tự vệ của Tỉnh đạt tỷ lệ 1,53% so với số dân; trong đó, tỷ lệ đảng viên chiếm 16,2%, đoàn viên chiếm 59%; 100% số xã, phường, thị trấn có chi bộ quân sự, riêng tỷ lệ chi bộ có cấp ủy đạt 32,3%, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn ở cơ sở. Trong quá trình tổ chức hoạt động, Tỉnh chú trọng nâng cao khả năng phối hợp, hiệp đồng giữa các lực lượng theo Nghị định 77/2010/NĐ-CP của Chính phủ, đảm bảo xử lý kịp thời, hiệu quả các tình huống xảy ra trên địa bàn.

Bên cạnh đó, BCHQS Tỉnh chủ động phối hợp với các cơ quan có liên quan nắm chắc tình hình, kịp thời bổ sung, điều chỉnh hệ thống văn kiện tác chiến; các kế hoạch: động viên quốc phòng, phòng không nhân dân, phòng, chống bão lụt, cứu hộ cứu nạn,… Năm 2014, BCHQS Tỉnh tiếp tục tham mưu, chỉ đạo huyện Ninh Hải, thành phố Phan Rang - Tháp Chàm và 18 xã, phường, thị trấn thực hiện tốt diễn tập KVPT, diễn tập tác chiến trị an theo kế hoạch đã đề ra. Qua đó, nâng cao năng lực vận hành cơ chế lãnh đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền; rèn luyện khả năng xử lý các tình huống QP-AN cho đội ngũ cán bộ các cấp, tạo bước chuyển biến vững chắc về xây dựng và hoạt động của KVPT Tỉnh.

Đại tá HOÀNG NGỌC THÁI, Ủy viên BTV Tỉnh ủy, Chỉ huy trưởng BCHQS Tỉnh
_______________________

1 - Từ năm 2003 đến nay, kinh tế của Tỉnh có bước tăng trưởng khá (bình quân 9,4%/năm); thu ngân sách tăng từ 122,2 tỷ đồng lên 1.346,2 tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người/năm tăng từ 3,5 triệu đồng lên mức 19,1 triệu đồng; tỷ lệ hộ nghèo giảm xuống còn 11,2% (theo tiêu chí mới).

2 - Từ năm 2007 đến nay, Tỉnh tổ chức được 8 lớp bồi dưỡng kiến thức QP-AN cho 573 chức sắc, chức việc tôn giáo và là một trong những địa phương thực hiện tốt nhất công tác này trên địa bàn Quân khu.