Sư đoàn Phòng không 363 được giao nhiệm vụ quản lý, bảo vệ vùng trời phía Đông Bắc của Tổ quốc - khu vực có nhiều mục tiêu trọng yếu, cả trên đất liền, ven biển và hải đảo.

Do địa bàn quản lý rộng, đơn vị đóng quân phân tán, nên quá trình thực hiện nhiệm vụ, Sư đoàn gặp không ít khó khăn. Bên cạnh đó, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ làm xuất hiện nhiều loại phương tiện tiến công đường không hiện đại, nhất là phương tiện bay không người lái (UAV), đã làm xuất hiện những phương thức, thủ đoạn tác chiến mới,… đặt ra cho Sư đoàn yêu cầu ngày càng cao với nhiệm vụ bảo vệ vùng trời nói chung và công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu nói riêng.

Thực hành huấn luyện tháo, nạp đạn tên lửa.

Để hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, cùng với tập trung xây dựng vững mạnh về chính trị, Sư đoàn đã triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Thời gian qua, với sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chỉ huy các cấp, sự đoàn kết và tinh thần chủ động khắc phục mọi khó khăn của cán bộ, chiến sĩ, chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu của Sư đoàn có nhiều chuyển biến tích cực. Nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ từng bước được nâng lên; công tác quản lý, chỉ huy, điều hành và phương pháp huấn luyện, diễn tập được đổi mới, sát nhiệm vụ và đặc điểm đối tượng tác chiến; công tác sẵn sàng chiến đấu được duy trì nghiêm từ Sư đoàn đến các cơ quan, đơn vị, góp phần xử lý hiệu quả các tình huống, không để bị động, bất ngờ.

Từ thực tiễn thực hiện nhiệm vụ, Sư đoàn rút ra một số kinh nghiệm, đồng thời là những giải pháp trọng tâm tiếp tục được thực hiện trong thời gian tới:

Một là, tăng cường giáo dục, quán triệt nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho cán bộ, chiến sĩ trong thực hiện nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Với đặc thù thực hiện nhiệm vụ canh trực nghiêm ngặt, thường xuyên, liên tục, dài ngày, cường độ cao, nếu không có nhận thức đúng đắn, tinh thần trách nhiệm, quyết tâm cao sẽ rất khó để hoàn thành nhiệm vụ. Vì vậy, Sư đoàn chỉ đạo các cơ quan, đơn vị tăng cường giáo dục, quán triệt cho cán bộ, chiến sĩ có nhận thức sâu sắc về vị trí, vai trò và tầm quan trọng của công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, từ đó tạo sự thống nhất cao trong nhận thức và tư tưởng. Nội dung giáo dục, quán triệt được Sư đoàn triển khai sâu rộng, toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn của trên về công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu¹; âm mưu, thủ đoạn đột nhập, trinh sát, tập kích đường không của địch; sự phát triển các loại phương tiện tiến công đường không và yêu cầu tác chiến đối không; nhiệm vụ của Quân chủng và Sư đoàn trong tình hình mới, v.v.

Quá trình thực hiện, Sư đoàn chỉ đạo các cơ quan, đơn vị đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 2423-CT/QUTW, ngày 09/11/2023 của Ban Thường vụ Quân ủy Trung ương “Về đổi mới, nâng cao chất lượng công tác giáo dục chính trị trong giai đoạn mới”, chủ động đổi mới hình thức, cập nhật nội dung sát với đối tượng, đặc điểm nhiệm vụ phòng không; kết hợp giữa giáo dục cơ bản với giáo dục theo nhiệm vụ. Đồng thời, coi trọng giáo dục truyền thống, phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới, “Người chiến sĩ Phòng không - Không quân ưu tú”, gắn với đẩy mạnh thực hiện phong trào Thi đua Quyết thắng và các đợt thi đua cao điểm, thi đua đột kích. Chủ động nắm, quản lý, giải quyết kịp thời mọi vướng mắc; thường xuyên quan tâm, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ, nhất là các bộ phận đóng quân phân tán, xa đơn vị, quân nhân có hoàn cảnh gia đình khó khăn, tạo dựng niềm tin, yêu mến, gắn bó với đơn vị, yên tâm tư tưởng trong thực hiện nhiệm vụ. Nhờ đó, cán bộ, chiến sĩ luôn có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao, chủ động khắc phục khó khăn, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu.

Hai là, tổ chức huấn luyện, diễn tập sát nhiệm vụ và đặc điểm tác chiến. Trên cơ sở nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn của trên về công tác huấn luyện, Sư đoàn chỉ đạo các cơ quan, đơn vị làm tốt công tác chuẩn bị huấn luyện, coi trọng tập huấn, bồi dưỡng cán bộ, nhất là cán bộ cấp trung đội, đại đội, cán bộ mới ra trường². Quá trình huấn luyện, bám sát phương châm “cơ bản, thiết thực, vững chắc, an toàn, tiết kiệm”, coi trọng huấn luyện đồng bộ, chuyên sâu theo hướng hiện đại, sát nhiệm vụ, địa bàn và đặc điểm tác chiến đối không. Với đội ngũ cán bộ, tập trung huấn luyện nâng cao năng lực tham mưu tác chiến, tham mưu huấn luyện, bảo đảm “giỏi cấp mình, biết cấp trên”. Với phân đội, chú trọng huấn luyện theo kíp chiến đấu, đạt mục tiêu “kíp 1 giỏi, kíp 2 khá”; làm chủ, khai thác hiệu quả tính năng các loại vũ khí, trang bị mới, cải tiến trong biên chế. Tăng cường huấn luyện đêm, huấn luyện thể lực, cơ động triển khai chiến đấu nhanh, luyện tập ngụy trang, nghi binh trong điều kiện địch sử dụng vũ khí công nghệ cao, tác chiến điện tử rộng rãi. Cùng với đó, Sư đoàn phối hợp với cơ quan chức năng của Quân chủng tổ chức nghiên cứu, tổng kết thực tiễn và chiến lệ tác chiến đối không trong các cuộc xung đột quân sự gần đây, kịp thời bổ sung nội dung, tình huống, phương án huấn luyện, diễn tập, luyện tập, như: xử trí tốp mục tiêu bay vào khu vực hỏa lực với số lượng lớn; tình huống UAV tập kích bầy đàn, v.v.

Phân đội Pháo phòng không huấn luyện bắt, bám mục tiêu.

Cùng với đó, Sư đoàn chú trọng đổi mới công tác quản lý, điều hành huấn luyện theo phương châm “tập trung, thống nhất, đồng bộ, hiệu quả, không chồng chéo”, phân định rõ trách nhiệm, phát huy tính chủ động, sáng tạo của cơ quan, đơn vị. Tổ chức biên chế kíp chiến đấu khoa học, hợp lý, có trình độ kiến thức tương đồng, bảo đảm tính đồng đều trong huấn luyện. Đẩy mạnh phong trào “Bình dân học vụ số”, xây dựng “Sư đoàn số” và chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao sẵn sàng thực hiện Đề án “Vòm phòng không bền vững”. Phát huy hiệu quả hội thi, hội thao, xây dựng đơn vị điểm về huấn luyện, nhân rộng những mô hình hay, cách làm sáng tạo; chống mọi biểu hiện chủ quan, khoán trắng, hạ thấp chỉ tiêu huấn luyện. Bằng những biện pháp khoa học, phù hợp, năm 2025, 100% nội dung huấn luyện đạt yêu cầu, trên 82% đạt khá, giỏi; nhiều nội dung hội thao cấp Quân chủng đạt loại giỏi; các cuộc diễn tập bảo đảm an toàn tuyệt đối.

Ba là, duy trì nghiêm chế độ canh trực, sẵn sàng chiến đấu. Để thực hiện tốt nội dung này, Sư đoàn chỉ đạo các cơ quan, đơn vị quán triệt sâu sắc các mệnh lệnh, chỉ thị, hướng dẫn của cấp trên, trọng tâm là Chỉ lệnh số 750-CL/TM, ngày 19/11/2021 của Tổng Tham mưu trưởng về xử lý tình huống tác chiến phòng không, các trạng thái sẵn sàng chiến đấu và chuyển cấp chiến đấu. Đề cao tinh thần cảnh giác, chủ động phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương và các đơn vị vũ trang đứng chân trên địa bàn, tiến hành rà soát, xây dựng, bổ sung, hoàn chỉnh hệ thống văn kiện, kế hoạch sẵn sàng chiến đấu bảo vệ các mục tiêu trọng yếu được giao.

Cùng với đó, Sư đoàn chủ động điều chỉnh thế trận phòng không, bố trí hợp lý các trạm radar, trận địa pháo, trận địa tên lửa theo cự ly, tầm bắn, hướng tiến công của đối tượng tác chiến, hình thành thế trận phòng không đa tầng, đa lớp, liên hoàn, vững chắc, đánh từ xa đến gần, không để xuất hiện khoảng trống hỏa lực. Duy trì nghiêm chế độ trực ban, trực chỉ huy, trực chiến đấu từ Sở Chỉ huy Sư đoàn đến các phân đội; quy định về lực lượng, phương tiện, dự trữ sẵn sàng chiến đấu. Bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt, ổn định trong mọi tình huống, nhất là các mạng thông báo, báo động; duy trì nền nếp hoạt động trao đổi thông tin, hiệp đồng với các lực lượng phòng không trên địa bàn. Thường xuyên tổ chức luyện tập, diễn tập hiệp đồng tác chiến phòng không với lực lượng phòng không lục quân, phòng không hải quân, dân quân tự vệ, phát huy sức mạnh tổng hợp trong quản lý, bảo vệ vùng trời. Qua đó, trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu của Sư đoàn không ngừng được nâng lên, không để xảy ra sai, sót, lọt, chậm, hoang báo; 100% phân đội đạt “Đơn vị trực ban sẵn sàng chiến đấu khá”, hệ số sẵn sàng chiến đấu đạt và vượt chỉ tiêu đề ra.

Bốn là, làm tốt công tác bảo đảm, trọng tâm là bảo đảm kỹ thuật cho nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Sư đoàn đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị rà soát, bổ sung, hoàn chỉnh hệ thống văn kiện, kế hoạch bảo đảm hậu cần, kỹ thuật trong tình hình mới, đáp ứng nhu cầu và khả năng hiện có, ưu tiên nhiệm vụ huấn luyện, diễn tập, sẵn sàng chiến đấu. Bảo đảm đầy đủ về chế độ, tiêu chuẩn hậu cần, chú trọng nâng cao chất lượng bữa ăn³, chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho cán bộ, chiến sĩ, nhất là các bộ phận lẻ, đơn vị đóng quân ở khu vực có điều kiện khí hậu, thời tiết khắc nghiệt; duy trì tỷ lệ quân số khỏe tham gia huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu luôn đạt trên 99%.

Là đơn vị kỹ thuật chiến đấu, được đầu tư xây dựng tiến thẳng lên hiện đại, với nhiều loại vũ khí, trang bị kỹ thuật mới, hiện đại có hàm lượng công nghệ cao, linh kiện thay thế khan hiếm, lại thực hiện nhiệm vụ trong môi trường ven biển, hải đảo,… đặt ra yêu cầu cao với công tác bảo đảm kỹ thuật. Để hoàn thành tốt nhiệm vụ, Sư đoàn chỉ đạo tổ chức chặt chẽ công tác tiếp nhận, cấp phát, thu hồi, bàn giao các loại vũ khí, trang bị kỹ thuật, ưu tiên đưa các loại vũ khí, trang bị mới, cải tiến vào huấn luyện và thực hiện nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu. Duy trì nghiêm chế độ bảo quản, bảo dưỡng theo quy định; thường xuyên củng cố, nâng cấp các cơ sở sửa chữa tập trung, cùng với phát huy hiệu quả các tổ, đội sửa chữa cơ động, kịp thời khắc phục hỏng hóc, duy trì tình trạng kỹ thuật ổn định trong mọi tình huống. Cùng với đó, công tác kiểm định được thực hiện chặt chẽ, đúng pháp chế, đúng quy trình, giúp đánh giá chính xác tình trạng kỹ thuật, khả năng vận hành và các chỉ số bảo đảm an toàn (100% thiết bị đo lường - thử nghiệm có chất lượng tốt, đồng bộ, đủ hồ sơ, lý lịch). Với các loại vũ khí, trang bị mới, Sư đoàn phối hợp với đơn vị cung cấp tổ chức tập huấn, tiếp nhận chuyển giao công nghệ, làm chủ quy trình vận hành, khai thác, bảo quản, bảo dưỡng. Đẩy mạnh thực hiện Cuộc vận động “Quản lý, khai thác vũ khí, trang bị kỹ thuật tốt, bền, an toàn, tiết kiệm và An toàn giao thông”; khuyến khích, tạo điều kiện cho hoạt động nghiên cứu cải tiến, phát huy sáng kiến, ứng dụng khoa học, công nghệ trong bảo đảm kỹ thuật, duy trì hệ số bảo đảm trang bị và hệ số kỹ thuật đạt và vượt quy định, góp phần cho Sư đoàn hoàn thành tốt nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, quản lý và bảo vệ vững chắc vùng trời Đông Bắc của Tổ quốc.

Đại tá, ThS. CAO VĂN LƯ, Sư đoàn trưởng
______________________        

1 - Nghị quyết số 1659-NQ/QUTW, ngày 20/12/2022 của Quân ủy Trung ương; Nghị quyết số 877-NQ/ĐU của Đảng ủy Quân chủng Phòng không - Không quân về nâng cao chất lượng huấn luyện giai đoạn 2023 - 2030 và những năm tiếp theo; Mệnh lệnh huấn luyện của Tư lệnh Quân chủng, v.v.

2 - Hiện nay, 100% cán bộ huấn luyện được theo phân cấp, trên 80% cán bộ tiểu đoàn, 75% cán bộ đại đội, trung đội huấn luyện đạt khá, giỏi.

3 - 100% các bếp ăn đạt “Bếp nuôi quân giỏi - Quản lý quân nhu tốt”.