Trước diễn biến phức tạp, thủ đoạn ngày càng tinh vi, liều lĩnh của tội phạm ma túy trên tuyến biên giới Tây Bắc, Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên đã triển khai đồng bộ các biện pháp công tác biên phòng, chủ động nắm chắc tình hình, đấu tranh hiệu quả nhiều chuyên án, ngăn chặn hiểm họa “cái chết trắng”, góp phần giữ vững an ninh, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn.

Tỉnh Điện Biên là địa bàn chiến lược trọng yếu về quốc phòng, an ninh vùng Tây Bắc của Tổ quốc, có đường biên giới dài gần 456 km, tiếp giáp với Trung Quốc và Lào. Do nằm gần khu vực “Tam giác vàng” - một trong những trung tâm sản xuất, buôn bán ma túy lớn của thế giới nên Tỉnh là địa bàn trọng điểm mà tội phạm trung chuyển, thẩm lậu ma túy vào nội địa nước ta.

Thời gian qua, các đường dây tội phạm ma túy hoạt động ngày càng tinh vi, với nhiều thủ đoạn mới, manh động, liều lĩnh, nguy hiểm, khép kín, quy mô lớn, xuyên biên giới. Đáng chú ý, hoạt động ma túy phía ngoại biên, nhất là vùng ranh giới “Tam giác vàng” có những dấu hiệu phức tạp liên quan đến tài trợ khủng bố, gửi tiền và các hoạt động tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia. Tình trạng trồng cây có chứa chất ma túy ở khu vực ngoại biên vẫn diễn ra với số lượng lớn, gây nhiều khó khăn cho công tác đấu tranh, kiểm soát.

Bàn biện pháp đấu tranh với tội phạm trên biên giới.

Trước tình hình đó, cùng với thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia, Bộ đội Biên phòng Điện Biên đã phát huy vai trò nòng cốt, chuyên trách, triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội khu vực biên giới Tỉnh.

Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, chủ động nắm chắc tình hình, không để bị động, bất ngờ

Do địa hình hiểm trở, đời sống khó khăn và quan hệ thân tộc hai bên biên giới phức tạp, tội phạm ma túy đã triệt để lợi dụng nhằm thiết lập các đường dây mua bán, vận chuyển khép kín, xuyên quốc gia. Trong khi đó, lực lượng quản lý, bảo vệ biên giới của ta mỏng, phân tán, gặp nhiều khó khăn trong đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy. Quán triệt, thực hiện các nghị quyết, quyết định của trên, trọng tâm là Nghị quyết số 669-NQ/ĐU, ngày 04/9/2018 của Đảng ủy Bộ đội Biên phòng về lãnh đạo nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống ma túy và tội phạm; xây dựng lực lượng chuyên trách phòng, chống ma túy và tội phạm vững mạnh toàn diện trong tình hình mới; Quyết định số 946/QĐ-BQP, ngày 03/3/2026 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về “Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, mối quan hệ công tác của Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng cấp tỉnh”; Thông tư số 19/2026/TT-BQP, ngày 10/3/2026 của Bộ Quốc phòng về ban hành Quy chế phối hợp giữa Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng và Bộ Tư lệnh Quân khu trong chỉ huy, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, biên phòng và xây dựng lực lượng Bộ đội Biên phòng, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Tỉnh tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thường xuyên bám địa bàn, bám đối tượng, dự báo sát tình hình, kịp thời phát hiện những yếu tố tiềm ẩn phức tạp về ma túy, nhất là trên tuyến biên giới Việt Nam - Lào. Trên cơ sở đó, xây dựng kế hoạch, phương án đấu tranh sát thực tế, xác định rõ trọng điểm, đối tượng và phương thức đấu tranh; phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, lực lượng theo phương châm “6 rõ”, bảo đảm hiệp đồng chặt chẽ, xử lý kịp thời, hiệu quả các tình huống phát sinh. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, đôn đốc, sơ kết, rút kinh nghiệm, kịp thời khắc phục hạn chế, góp phần hoàn thành tốt nhiệm vụ đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy.

Triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, triệt phá hiệu quả các đường dây ma túy

Xuất phát từ đặc điểm tuyến biên giới dài, nhiều đường mòn, lối mở, các đối tượng thường xuyên thay đổi phương thức, thủ đoạn hoạt động,... Bộ đội Biên phòng Tỉnh chỉ đạo các đơn vị đẩy mạnh công tác trinh sát, điều tra cơ bản, quản lý chặt địa bàn, đối tượng trọng điểm; thường xuyên rà soát, bổ sung hệ thống hồ sơ nghiệp vụ, tập trung làm rõ quy luật hoạt động, phương thức vận chuyển, tập kết, giao nhận ma túy của các đường dây trên tuyến biên giới. Trên cơ sở Quy định số 7804/QyĐ-BQP, ngày 01/12/2025 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quy định biện pháp nghiệp vụ trong công tác của Bộ đội Biên phòng và các văn bản hướng dẫn của Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng, các đơn vị kiên trì thực hiện phương châm “nắm chắc từ bên trong, chủ động vươn ra ngoài”, chủ động nắm tình hình nội biên với ngoại biên; kết hợp chặt chẽ giữa biện pháp công khai với bí mật, giữa đấu tranh nghiệp vụ với quản lý, kiểm soát biên giới.

Quá trình triển khai, đặc biệt coi trọng công tác nghiệp vụ cơ bản, nhất là xây dựng lực lượng mật và phát huy vai trò “tai mắt” của Nhân dân trong phát hiện, cung cấp thông tin về hoạt động của tội phạm ma túy. Đồng thời, tăng cường các biện pháp trinh sát bí mật, theo dõi di biến động của các đối tượng nghi vấn; duy trì nghiêm chế độ tuần tra, kiểm soát tại khu vực biên giới, cửa khẩu, đường mòn, lối mở; tổ chức linh hoạt các tổ, chốt cố định và cơ động, kết hợp kiểm soát hành chính với kiểm soát nghiệp vụ nhằm phát hiện các dấu hiệu bất thường.

Trên cơ sở kết quả nắm tình hình và tài liệu nghiệp vụ thu thập được, Bộ đội Biên phòng Tỉnh chủ động xác lập các chuyên án đấu tranh phù hợp với từng tuyến, từng địa bàn. Nhờ triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp nghiệp vụ, công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy đạt nhiều kết quả quan trọng. Từ năm 2025 đến nay, Bộ đội Biên phòng Tỉnh đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng phát hiện, bắt giữ 128 vụ/146 đối tượng; thu giữ hơn 22 kg heroin, trên 300 nghìn viên ma túy tổng hợp, hơn 11 kg thuốc phiện cùng nhiều tang vật liên quan, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên tuyến biên giới Tây Bắc của Tổ quốc.

Đối tượng và tang vật trong Chuyên án ĐB326.3p do Bộ đội Biên phòng Điện Biên đấu tranh triệt phá.

Phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các lực lượng liên quan xây dựng thế trận phòng, chống tội phạm ma túy vững chắc

Thực tiễn đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy trên địa bàn Điện Biên cho thấy, để ngăn chặn hiệu quả các đường dây ma túy xuyên quốc gia, bên cạnh việc phát huy vai trò nòng cốt, chuyên trách của Bộ đội Biên phòng, cần xây dựng cơ chế phối hợp hiệp đồng chặt chẽ giữa các lực lượng chức năng và phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và Nhân dân khu vực biên giới. Nhận thức rõ điều đó, Đơn vị duy trì nghiêm nền nếp, quy chế phối hợp với các lực lượng theo Nghị định số 03/2019/NĐ-CP, ngày 05/9/2019 của Chính phủ; thường xuyên trao đổi thông tin nghiệp vụ, phối hợp điều tra, xác minh, xác lập và đấu tranh các chuyên án chung với lực lượng Công an, Hải quan và các lực lượng liên quan. Quá trình thực hiện, các lực lượng kết hợp tuần tra, quản lý địa bàn với đấu tranh nghiệp vụ, tạo thế liên hoàn trong triệt phá các đường dây ma túy liên tỉnh, xuyên quốc gia.

Trên tuyến biên giới, Bộ đội Biên phòng Tỉnh thường xuyên duy trì hội đàm, trao đổi tình hình, phối hợp tuần tra song phương với lực lượng bảo vệ biên giới nước bạn; kịp thời phát hiện, ngăn chặn hoạt động vận chuyển ma túy qua biên giới ngay từ khu vực ngoại biên. Đồng thời, tích cực hỗ trợ vật chất, trang thiết bị, chia sẻ kinh nghiệm quản lý, bảo vệ biên giới cho lực lượng chức năng của Lào, góp phần xây dựng thế trận liên hoàn, khép kín giữa nội biên và ngoại biên, nâng cao hiệu quả phối hợp đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, củng cố mối quan hệ đoàn kết, hữu nghị đặc biệt giữa lực lượng bảo vệ biên giới hai nước.

Cùng với đó, Bộ đội Biên phòng Tỉnh đặc biệt coi trọng xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc trên khu vực biên giới. Các cơ quan, đơn vị đẩy mạnh công tác vận động quần chúng, phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương xây dựng cơ sở chính trị vững mạnh; triển khai nhiều mô hình giúp dân phát triển kinh tế, ổn định đời sống, từng bước xóa bỏ nguyên nhân phát sinh tội phạm ma túy. Nhiều mô hình thiết thực, hiệu quả được triển khai, như: “Vườn cây Biên phòng” của Đồn Biên phòng A Pa Chải, mô hình trồng cây sa nhân của Đồn Biên phòng Nậm Kè, “Mẹ đỡ đầu kết nối yêu thương” của Đồn Biên phòng Na Cô Sa,… góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân với cấp ủy, chính quyền và lực lượng Bộ đội Biên phòng.

Bên cạnh đó, các đơn vị duy trì hiệu quả công tác tuyên truyền trên không gian mạng thông qua các trang, nhóm facebook, như: “Miền Hoa Ban”, “Tuổi trẻ Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên”, “Đồn Biên phòng A Pa Chải”,… qua đó lan tỏa chủ trương, chính sách, pháp luật, tuyên truyền tác hại của ma túy, vận động Nhân dân tích cực thực hiện phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ an ninh biên giới”, “Nhân dân tham gia, phòng ngừa, phát hiện, tố giác tội phạm”, cam kết không trồng cây thuốc phiện, không mua bán, vận chuyển, sử dụng ma túy, chủ động phát hiện, cung cấp thông tin và hỗ trợ Bộ đội Biên phòng đấu tranh với tội phạm ma túy, giữ vững bình yên thôn, bản.

Xây dựng lực lượng chuyên trách vững bản lĩnh, giỏi nghiệp vụ, mưu trí, dũng cảm, bám biên giới, bám địa bàn

Với nhận thức con người là nhân tố quyết định chất lượng, hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, quán triệt sâu sắc chủ trương xây dựng tổ chức quân sự địa phương “tinh, gọn, mạnh” theo Nghị quyết số 866-NQ/QUTW, ngày 14/5/2025 của Quân ủy Trung ương, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Tỉnh đặc biệt coi trọng xây dựng lực lượng chuyên trách vững mạnh toàn diện, có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thông nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Theo đó, lực lượng phòng, chống ma túy và tội phạm được chú trọng kiện toàn về số lượng, ưu tiên cho các đơn vị trọng điểm, bảo đảm chất lượng chính trị và năng lực chuyên môn¹. Bám sát phương châm “chọn đúng người, bố trí đúng công việc”, các cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm việc rà soát, đánh giá năng lực cán bộ, lựa chọn những đồng chí có bản lĩnh, kinh nghiệm thực tiễn, am hiểu phong tục, địa bàn để bố trí vào lực lượng đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy. Đồng thời, tăng cường huấn luyện chuyên sâu về công tác trinh sát, điều tra, xác minh, đấu tranh chuyên án; bồi dưỡng kỹ năng nắm, phân tích, tổng hợp, xử lý thông tin nghiệp vụ, nâng cao năng lực dự báo tình hình, nhận diện phương thức, thủ đoạn hoạt động của các loại tội phạm ma túy xuyên quốc gia.

Cùng với đó, Bộ đội Biên phòng Tỉnh chỉ đạo các đơn vị chú trọng bồi dưỡng kiến thức pháp luật Việt Nam, pháp luật nước bạn Lào và luật pháp quốc tế liên quan đến đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy ở khu vực biên giới; rèn luyện cho cán bộ, chiến sĩ phương pháp công tác sâu sát, bám biên, bám địa bàn, bám đối tượng. Nhờ đó, công tác đấu tranh phòng, chống ma túy đạt nhiều kết quả tích cực, khẳng định vai trò nòng cốt, chuyên trách trên mặt trận nguy hiểm này, giữ vững an ninh, trật tự, an toàn xã hội, cuộc sống bình yên của Nhân dân.

Đại tá PHAN VĂN HÓA, Phó Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự kiêm Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Tỉnh
______________________        

1 - Thực hiện Quyết định số 2727/QĐ-BQP, ngày 14/6/ 2025 của Bộ Quốc phòng về việc thành lập Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng trực thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Điện Biên, Đảng ủy Bộ đội Biên phòng Tỉnh đã ban hành quyết định sáp nhập Phòng Phòng chống ma túy và tội phạm với Phòng Trinh sát, tổ chức lại thành Phòng Nghiệp vụ.