Công tác quốc phòng, quân sự là một nội dung quan trọng trong hoạt động của các bộ, ngành, nhằm tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về quốc phòng, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, hiện đại, bảo vệ vững chắc Tổ quốc. Nhận thức rõ điều đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã và đang đẩy mạnh thực hiện nhiệm vụ quan trọng này bằng các giải pháp thiết thực, hiệu quả. 

Bộ Nông nghiệp và Môi trường được thành lập trên cơ sở hợp nhất Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với Bộ Tài nguyên và Môi trường; thực hiện chức năng quản lý nhà nước về các lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược đối với phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc, như: nông nghiệp, lâm nghiệp, diêm nghiệp, thủy sản, thủy lợi, phòng, chống thiên tai, phát triển nông thôn, đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản, địa chất, môi trường, v.v.

Việc hợp nhất không chỉ tạo bước chuyển quan trọng trong đổi mới tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, mà còn hình thành cơ sở để quản lý thống nhất các nguồn lực chiến lược về đất đai, tài nguyên, môi trường và không gian phát triển quốc gia, thực hiện hiệu quả nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội gắn với tăng cường quốc phòng, an ninh; đồng thời, tạo tiền đề để huy động, khai thác các nguồn lực cho việc thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh.

Đoàn công tác của Cục Dân quân tự vệ làm việc với Ban Chỉ huy Quân sự Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Nhận thức đầy đủ điều đó, Đảng ủy, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường luôn quán triệt sâu sắc đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng, Nhà nước; trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ được giao, đã và đang tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai thực hiện công tác quốc phòng, quân sự bằng nhiều giải pháp quyết liệt, đồng bộ và đạt được kết quả tích cực. Nổi bật là, công tác giáo dục, quán triệt, triển khai thực hiện các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về nhiệm vụ quốc phòng, quân sự được tiến hành chặt chẽ, đồng bộ. Ban chỉ huy quân sự các cấp được củng cố, kiện toàn, tổ chức lại phù hợp, đồng bộ với công tác sắp xếp tổ chức bộ máy và phát huy tốt vai trò tham mưu, tổ chức thực hiện công tác quốc phòng, quân sự; lực lượng tự vệ được xây dựng vững mạnh, đúng cơ cấu, thành phần, xử trí hiệu quả các tình huống quốc phòng, an ninh ngay từ cơ sở, góp phần quan trọng vào nâng cao hiệu quả thực hiện các chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước của Bộ.

Hiện nay, tình hình thế giới và khu vực diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường. Cùng với xung đột vũ trang, tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, những thách thức an ninh phi truyền thống cũng ngày càng gia tăng, như: an ninh lương thực, nguồn nước, an ninh năng lượng, nhất là biến đổi khí hậu, thiên tai và suy thoái tài nguyên, ô nhiễm môi trường đang gia tăng áp lực gay gắt, đặt ra yêu cầu mới cao hơn và toàn diện hơn cho nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc. Là cơ quan quản lý các nguồn lực trọng yếu của quốc gia, gắn liền với cả tiềm lực quốc phòng, an ninh lẫn sự phát triển bền vững của đất nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định: thực hiện thắng lợi công tác quốc phòng, quân sự không chỉ là nhiệm vụ chiến lược mà còn là nền tảng cốt lõi, góp phần đắc lực xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, hiện đại, bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới.

Trước hết, tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, người đứng đầu các cơ quan, đơn vị trong thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, quân sự. Bộ tiếp tục chỉ đạo các cơ quan, đơn vị quán triệt sâu sắc, cụ thể hóa các nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn của Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới¹ phù hợp với chức năng, nhiệm vụ được giao. Trên cơ sở đó, phát huy vai trò nòng cốt của ban chỉ huy quân sự các cấp trong tham mưu xây dựng nghị quyết, chương trình hành động, kế hoạch thực hiện công tác quốc phòng, quân sự đảm bảo khoa học, hiệu quả. Tiếp tục rà soát, bổ sung quy chế hoạt động của ban chỉ huy quân sự; tiến hành ký kết quy chế, chương trình phối hợp với các bộ, ngành, địa phương liên quan trong thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, quân sự, phù hợp với đặc thù lĩnh vực quản lý.

Cùng với đó, Bộ chỉ đạo các cơ quan, đơn vị đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục làm cho đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động thấy rõ vị trí, vai trò và tầm quan trọng của công tác quốc phòng, quân sự - nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, từ đó nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong thực hiện; kiên quyết đấu tranh với biểu hiện nhận thức lệch lạc, xem nhẹ nhiệm vụ quốc phòng. Đồng thời, tăng cường các biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện, nhất là trong tham mưu, chỉ đạo quản lý các nguồn lực; xây dựng các quy hoạch, kế hoạch, dự án phát triển; chuyển đổi số, hoàn thiện cơ sở dữ liệu, nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, phòng thủ dân sự, phòng, chống thiên tai, ứng phó biến đổi khí hậu và bảo vệ tài nguyên, môi trường, góp phần nâng cao khả năng bảo đảm quốc phòng trong mọi tình huống. Tiếp tục lấy kết quả thực hiện công tác quốc phòng là một tiêu chí đánh giá, xếp loại thi đua, khen thưởng hằng năm. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ quốc phòng của các cơ quan, đơn vị, kịp thời biểu dương, khen thưởng những tập thể, cá nhân có thành tích tốt trong thực hiện công tác quốc phòng, quân sự.

Hai là, thẩm định, quản lý chặt chẽ các quy hoạch, dự án đảm bảo kết hợp phát triển kinh tế, xã hội gắn với tăng cường quốc phòng, an ninh. Ban Chỉ huy quân sự Bộ phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan rà soát, thẩm định các dự án phát triển kinh tế, xã hội thuộc các lĩnh vực do Bộ quản lý, từ đó tham mưu cho lãnh đạo Bộ chỉ đạo triển khai thực hiện nhằm gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ củng cố quốc phòng, an ninh. Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng và các địa phương trong lập quy hoạch, xây dựng dự án lâm nghiệp ở khu vực biên giới, địa bàn trọng điểm về quốc phòng. Tuyên truyền, phổ biến, đấu tranh, ngăn chặn các hoạt động khai thác, buôn lậu, vận chuyển trái phép lâm sản; nuôi trồng, khai thác, đánh bắt thủy sản, hải sản và thực hiện các giải pháp gỡ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), góp phần củng cố vững chắc thế trận quốc phòng toàn dân.

Cùng với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an rà soát, bổ sung tiêu chí quốc phòng, an ninh trong bộ tiêu chí quốc gia về cấp xã nông thôn mới, nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu phù hợp với thế trận quốc phòng, an ninh ở các khu vực vùng sâu, vùng xa, biên giới; rà soát hồ sơ, tài liệu quy hoạch sử dụng đất quốc phòng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Cùng với đó, thực hiện tốt chức năng quản lý nhà nước về các lĩnh vực tài nguyên đất, tài nguyên nước, gắn với thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, quân sự trong quy hoạch sử dụng đất quốc phòng.

Ba là, nâng cao hiệu quả hoạt động của ban chỉ huy quân sự các cấp và xây dựng lực lượng tự vệ vững mạnh, rộng khắp. Ban chỉ huy quân sự từ cấp Bộ đến cơ sở hoạt động theo chế độ kiêm nhiệm, sau khi hợp nhất, một số cán bộ mới được bổ sung, kiện toàn, nên kinh nghiệm và năng lực tham mưu còn hạn chế. Vì vậy, thời gian tới, Bộ tiếp tục tổ chức rà soát, kiện toàn ban chỉ huy quân sự các cấp đúng cơ cấu, thành phần và duy trì nền nếp, nâng cao hiệu quả hoạt động. Thường xuyên phối hợp với các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng xây dựng kế hoạch cử cán bộ tham gia các lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức về quốc phòng, quân sự nhằm nâng cao trình độ, năng lực tham mưu và tổ chức thực hiện.

Ban Chỉ huy Quân sự Bộ tập trung rà soát, quản lý chặt chẽ công dân trong độ tuổi tham gia nghĩa vụ quân sự; tổ chức giải ngạch, đăng ký bổ sung, kịp thời kiện toàn tổ chức biên chế các đơn vị tự vệ theo đúng quy định của Luật Dân quân tự vệ năm 2019 và hướng dẫn của Bộ Quốc phòng. Tập trung xây dựng lực lượng tự vệ trên các lĩnh vực thủy lợi, lâm nghiệp, kiểm ngư vững mạnh, có chất lượng tổng hợp, khả năng sẵn sàng chiến đấu cao, làm nòng cốt trong xử lý các tình huống quốc phòng, an ninh. Tiếp tục phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ với cơ quan quân sự địa phương tổ chức huấn luyện nghiêm túc, đúng kế hoạch; chú trọng huấn luyện sử dụng thành thạo vũ khí, trang bị được biên chế, công cụ hỗ trợ; khả năng phối hợp, hiệp đồng xử trí tình huống. Thường xuyên bổ sung, hoàn chỉnh kế hoạch sẵn sàng chiến đấu bảo vệ cơ quan, đơn vị, duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu. Mặt khác, tiếp tục quan tâm huy động các nguồn lực bảo đảm tốt hơn nữa tiêu chuẩn, chế độ chính sách và mua sắm trang bị, công cụ hỗ trợ cho lực lượng tự vệ, qua đó tạo động lực và điều kiện để lực lượng này hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Bốn là, đẩy mạnh giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh cho các đối tượng. Quán triệt sâu sắc Chỉ thị số 12-CT/TW, ngày 03/5/2007 của Bộ Chính trị về việc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục quốc phòng, an ninh trong tình hình mới; kế hoạch giáo dục quốc phòng và an ninh của Hội đồng Giáo dục quốc phòng và an ninh Trung ương, Bộ tiếp tục phát huy vai trò của các ban chỉ huy quân sự trong tham mưu cho cấp ủy các cấp lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện công tác giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh. Đồng thời, hướng dẫn các cơ quan, đơn vị rà soát, phân loại, xây dựng kế hoạch bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh cho các đối tượng theo quy định. Với đối tượng 1 và 2, thực hiện theo kế hoạch của Trung ương; đối tượng 3 và 4, các cơ quan, đơn vị phối hợp với cơ quan quân sự địa phương nơi đặt trụ sở để tổ chức bồi dưỡng.

Thường xuyên bồi dưỡng, cập nhật kiến thức mới về quốc phòng, an ninh cho cán bộ chủ chốt và lực lượng làm công tác quốc phòng, tập trung vào lĩnh vực liên quan đến biên giới, biển, đảo, phòng, chống thiên tai và bảo vệ rừng. Đối với các nhà trường trực thuộc Bộ, thực hiện nghiêm chương trình, kế hoạch giáo dục quốc phòng và an ninh cho sinh viên, trong đó chú trọng giáo dục trách nhiệm của thế hệ trẻ với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Quá trình thực hiện vận dụng linh hoạt các hình thức, biện pháp, ngoài việc giáo dục, bồi dưỡng theo kế hoạch hằng năm, các cơ quan, đơn vị lồng ghép quán triệt các văn bản, chỉ thị, hướng dẫn về công tác quốc phòng, quân sự trong hội nghị, họp cơ quan, học tập quán triệt nghị quyết, giáo dục pháp luật.

Nhận thức sâu sắc vai trò nòng cốt trong quản lý các lĩnh vực then chốt gắn liền với tiềm lực quốc phòng, Bộ Nông nghiệp và Môi trường quyết tâm tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao chất lượng toàn diện công tác quốc phòng, quân sự. Đây là nền tảng quan trọng để phát huy sức mạnh tổng hợp của ngành, quyết tâm cùng toàn Đảng, toàn quân và toàn dân xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, hiện đại, bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong tình hình mới./.

VÕ VĂN HƯNG, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường kiêm Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự Bộ
______________________

1 - Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; Nghị quyết Trung ương 8 (khóa XIII) về Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới; Nghị định số 168/2018/NĐ-CP, ngày 28/12/2018 của Chính phủ về công tác quốc phòng ở bộ, ngành Trung ương, địa phương; Luật Quốc phòng năm 2018; Luật Dân quân tự vệ năm 2019, v.v.