QPTD -Thứ Hai, 06/06/2016, 10:25 (GMT+7)
Quân đội tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn

Những năm qua, do tác động của biến đổi khí hậu toàn cầu, thiên tai, sự cố ở nước ta tiếp tục gia tăng, diễn biến phức tạp, gây nhiều thiệt hại về người, tài sản của Nhà nước và nhân dân. Với vai trò là lực lượng nòng cốt trong phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn, Quân đội nhân dân đã và đang thực hiện tốt nhiệm vụ rất quan trọng này.

Bộ đội Quân khu 3 giúp dân khắc phục hậu quả lũ quét tại Quảng Ninh năm 2015. (Ảnh: vov.vn)

Theo chỉ số rủi ro về khí hậu được tổ chức quốc tế uy tín Germanwatch công bố (trong nghiên cứu về thiên tai trên thế giới từ 1995 đến 2014) thì Việt Nam là 1 trong 5 nước đứng đầu thế giới về thiệt hại do thiên tai gây ra. Thêm vào đó, tình hình tai nạn, sự cố trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cũng diễn ra với tần suất cao, tính chất ngày càng nghiêm trọng. Chỉ tính năm 2015, toàn quốc đã xảy ra trên 2.510 vụ thiên tai, sự cố, làm chết 665 người; chìm, hỏng 604 phương tiện; sập đổ, hư hại 9.913 nhà dân; cháy 2.466 ha rừng và thảm thực vật,… thiệt hại về tài sản lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng. Đặc biệt, 4 tháng đầu năm 2016, hạn hán, xâm nhập mặn đã xảy ra trên nhiều địa bàn, làm trên 169.680 hộ dân thiếu nước sinh hoạt, 36.470 ha hoa màu bị mất trắng, 60.107 ha lúa bị nhiễm mặn không phát triển được, v.v. Vì thế, nâng cao hiệu quả phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị; trong đó, Quân đội nhân dân là lực lượng nòng cốt, xung kích.

Nhận thức rõ điều đó, những năm qua, trên cơ sở nắm chắc tình hình thiên tai từng địa bàn và chức năng, nhiệm vụ được giao, các cơ quan, đơn vị trong toàn quân đã tích cực, chủ động phát huy vai trò lực lượng nòng cốt trong phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn, đạt nhiều kết quả quan trọng. Nổi bật là, nhận thức, quyết tâm, trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ trong toàn quân về phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn không ngừng được nâng cao. Việc củng cố, kiện toàn tổ chức biên chế lực lượng cứu hộ, cứu nạn các cấp được đẩy mạnh; các chế độ canh, trực và cơ chế điều hành, xử lý thiên tai, sự cố đã đi vào nền nếp. Công tác phối hợp trong bố trí, huy động lực lượng, phương tiện theo phương châm “4 tại chỗ” phát triển theo chiều sâu, tạo thế chủ động, vững chắc, sẵn sàng ứng phó kịp thời với các loại hình thiên tai, sự cố xảy ra, v.v. Nhờ đó, năm 2015, mặc dù thiên tai, sự cố gia tăng cả về tần suất và tính chất phức tạp, diễn ra trên nhiều địa bàn nhưng toàn quân đã chủ động về mọi mặt, huy động trên 99.660 lượt cán bộ, chiến sĩ; 4.595 lượt phương tiện các loại; tham gia chỉ đạo ứng phó, xử lý kịp thời, hiệu quả 2.053 vụ thiên tai, sự cố, cứu được 5.297 người, 565 phương tiện (có 197 người và hàng chục phương tiện của công dân nước ngoài); di dời 5.598 hộ dân ra khỏi vùng nguy hiểm; kêu gọi, hướng dẫn, giúp đỡ trên 1,9 triệu lượt người với gần 373.470 lượt phương tiện về nơi tránh, trú an toàn. Kết quả đó, thêm một lần nữa khẳng định vai trò to lớn của Quân đội trên mặt trận phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn, góp phần tô thắm hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ trong lòng dân.

Năm 2016 và những năm tiếp theo, dự báo tình hình thời tiết, thiên tai, sự cố ở nước ta tiếp tục diễn biến bất thường, theo chiều hướng cực đoan, thậm chí trái quy luật. Các hiện tượng, như: siêu bão, mưa lũ cường suất lớn, hạn hán, rét hại cùng nguy cơ cạn kiệt nguồn nước,… sẽ diễn ra nhiều hơn, kéo theo sự gia tăng về dịch bệnh, tai nạn, sự cố, đe dọa đến phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh và đời sống của nhân dân. Để tiếp tục nâng cao hiệu quả phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn trong tình hình mới, trước hết, các cơ quan, đơn vị, địa phương cần nâng cao cảnh giác, chủ động làm tốt công tác phòng tránh trước các nguy cơ về thiên tai, sự cố có thể xảy ra. Đây là vấn đề rất quan trọng, bởi thực tiễn cho thấy, tính chất, mức độ ảnh hưởng của thiên tai, sự cố ngày càng nghiêm trọng; trong khi đó, khả năng khắc phục, giảm nhẹ của con người có hạn. Vì thế, chủ động phòng tránh đã, đang là giải pháp căn cơ, quan trọng nhằm giảm nhẹ thiên tai, sự cố cả trước mắt và lâu dài. Để làm được điều đó, cùng với tăng cường giáo dục, tuyên truyền nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho cán bộ, chiến sĩ trong toàn quân, cần làm rõ phạm vi, trách nhiệm tham gia của các cấp, ngành, địa phương và toàn dân, theo Chỉ thị 03/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn giai đoạn 2016 - 2020, làm căn cứ triển khai thực hiện. Trên cơ sở đó, các cơ quan, đơn vị tập trung làm tốt công tác tham mưu với cấp ủy, chính quyền địa phương để có giải pháp, cơ chế vận hành trong phòng tránh thiên tai, ngăn ngừa sự cố ở từng cấp một cách cụ thể. Trong đó, chú trọng hoàn thiện các cơ chế, như: tổ chức di dời dân ra khỏi vùng nguy hiểm; điều động, trưng dụng lực lượng, phương tiện của cơ quan, tổ chức và nhân dân trên địa bàn; ưu tiên đầu tư mua sắm các trang, thiết bị thiết thực, phù hợp với từng khu vực, địa bàn đơn vị. Đồng thời, chủ động phối hợp với cơ quan chức năng xây dựng các quy hoạch về điều chỉnh bố trí dân cư, công trình vượt lũ, chống ngập, các vùng nuôi trồng chuyên canh thích ứng với biến đổi khí hậu. Các cơ quan, đơn vị, nhất là lực lượng Hải quân, Biên phòng, Cảnh sát biển,… cần chủ động nghiên cứu, đánh giá tình hình, nhằm cung cấp thông tin, cảnh báo sớm, chính xác về các loại hình thiên tai, sự cố có thể xảy ra trên các địa bàn, nhất là trên biển và địa bàn trọng điểm để hướng dẫn người dân chủ động phòng tránh, di dời về nơi tránh, trú an toàn.

Những năm gần đây, mặc dù thiên tai, sự cố thường xuyên được cảnh báo nhưng việc phòng, chống vẫn còn nhiều bất cập. Ở nhiều nơi, tuy tính chất, mức độ ảnh hưởng ban đầu của thiên tai, sự cố không lớn, nhưng do khâu tổ chức, hiệp đồng xử lý không tốt, nên việc khắc phục phải kéo dài, hiệu quả thấp. Vì thế, xây dựng, hoàn thiện hệ thống kế hoạch, phương án ứng phó ở từng cấp và tổ chức huấn luyện, diễn tập chặt chẽ là giải pháp có ý nghĩa quyết định việc nâng cao hiệu quả phòng, chống, giảm nhẹ thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn trên các địa bàn. Yêu cầu đặt ra đối với công tác này phải bảo đảm tính hệ thống, khoa học, sát đặc điểm, điều kiện, yêu cầu, nhiệm vụ từng địa bàn và mang tính khả thi cao. Trong đó, cần nghiên cứu dự kiến sát, đúng các tình huống có thể xảy ra để có phương án bố trí lực lượng, phương tiện, phối hợp, hiệp đồng xử lý hiệu quả, không để bị động bất ngờ. Quá trình thực hiện, các cơ quan, đơn vị cần phối hợp chặt chẽ với địa phương tiến hành khảo sát nắm chắc tình hình địa bàn, nhất là những đặc điểm về địa chất, địa hình, dân cư; độ bền vững của các công trình đê điều, hồ, đập thủy lợi, thủy điện; các khu vực xung yếu để bổ sung, hoàn chỉnh kế hoạch, phương án cho phù hợp.

Cùng với đó, các đơn vị tăng cường huấn luyện cho các đối tượng, nhất là lực lượng chuyên trách, kiêm nhiệm xung kích trong phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn trên các địa bàn. Theo đó, cần coi trọng huấn luyện cho các lực lượng ở cơ sở, bảo đảm nâng cao năng lực tổ chức chỉ huy, khả năng phối hợp và trình độ xử lý các tình huống thiên tai, sự cố ngay từ ban đầu. Trong quá trình huấn luyện, các đơn vị tiếp tục bám sát phương châm: “cơ bản, thiết thực, vững chắc”, coi trọng huấn luyện đồng bộ và chuyên sâu nhưng phải sát với đặc điểm địa bàn và yêu cầu, nhiệm vụ của từng lực lượng. Đồng thời, tích cực đổi mới nội dung và phương pháp huấn luyện; kết hợp huấn luyện cá nhân với phân đội; gắn huấn luyện kỹ thuật với giáo dục chính trị, tư tưởng, rèn luyện thể lực, ý thức tổ chức kỷ luật. Tăng cường luyện tập, diễn tập theo các kế hoạch, phương án đã được phê duyệt; trong đó, chú trọng nâng cao khả năng vận hành cơ chế lãnh đạo, chỉ huy, điều hành, phối hợp giữa cấp ủy, chính quyền địa phương với các lực lượng trong xử lý các tình huống về thiên tai, sự cố trên từng khu vực, địa bàn, nhất là ở các địa bàn trọng điểm.

Phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn là nhiệm vụ lâu dài, phức tạp và khó khăn, nhất là khi xảy ra ở địa bàn xa xôi, hiểm trở. Vì thế, để công tác này đạt hiệu quả cao, thời gian tới, cần tiếp tục kiện toàn hệ thống tổ chức lực lượng cứu hộ - cứu nạn các cấp trong toàn quân, đủ sức đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong mọi tình huống. Trên cơ sở quán triệt và thực hiện nghiêm túc Quyết định 1041/QĐ-TTg, ngày 26-4-2014 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt đề án quy hoạch tổng thể lĩnh vực ứng phó thiên tai, sự cố và tìm kiếm cứu nạn đến năm 2020 và những năm tiếp theo; Nghị quyết 689-NQ/QUTƯ, ngày 10-10-2014 của Quân ủy Trung ương về phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn trong Quân đội, các đơn vị cần đẩy mạnh việc củng cố, kiện toàn hệ thống tổ chức lực lượng cứu hộ - cứu nạn các cấp theo hướng chuyên nghiệp, đồng bộ, nhằm tạo sự thống nhất trong tổ chức chỉ huy, chỉ đạo, điều hành thực hiện nhiệm vụ quan trọng này. Quá trình thực hiện, cần coi trọng kiện toàn cả hệ thống cơ quan cứu hộ - cứu nạn, lực lượng chuyên trách, kiêm nhiệm các cấp và các lực lượng khác trên địa bàn. Đối với lực lượng chuyên trách, cần xây dựng có trọng tâm, trọng điểm theo từng khu vực, địa bàn; nâng cao trình độ chuyên nghiệp, chuyên sâu; được trang bị các loại phương tiện hiện đại, đủ sức ứng phó với thiên tai, sự cố ở trong nước và sẵn sàng tham gia ứng phó khẩn cấp với thiên tai, thảm họa ở khu vực và quốc tế. Trước mắt, có thể nghiên cứu, thành lập một số đơn vị chuyên trách về tìm kiếm cứu nạn đặc thù, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và diễn biến phức tạp của biến đổi khí hậu toàn cầu. Đối với lực lượng kiêm nhiệm, cần được xây dựng vững mạnh, rộng khắp, với cơ cấu thành phần hợp lý, có kiến thức và kỹ năng cứu hộ, cứu nạn tương đối toàn diện, bảo đảm ứng phó tại chỗ, kịp thời, hiệu quả với các tình huống thiên tai, sự cố.

Hiện nay, trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế diễn ra sâu, rộng, việc tăng cường mở rộng hợp tác với các nước trong khu vực và quốc tế đã, đang là giải pháp có ý nghĩa quan trọng, nhằm nâng cao khả năng ứng phó với các tình huống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn. Những năm gần đây, trên cơ sở thỏa thuận đạt được giữa Chính phủ các nước ASEAN, Quân đội đã tích cực thúc đẩy cơ chế hợp tác với lực lượng vũ trang các nước trong khu vực về hỗ trợ nhân đạo, giảm nhẹ thiên tai và triển khai các chương trình tìm kiếm cứu nạn trên biển; đồng thời, phối hợp tổ chức các cuộc diễn tập về cứu trợ thảm họa ở các quốc gia thành viên. Trên nền tảng đó, thời gian tới, cần tiếp tục đẩy mạnh hợp tác quốc tế trên lĩnh vực này, nhằm trao đổi thông tin, chia sẻ kinh nghiệm về huấn luyện, đào tạo, quản lý, phòng ngừa thiên tai, sự cố và các biện pháp khắc phục, giảm nhẹ; trong đó, chú trọng hợp tác về mua sắm, đầu tư các trang, thiết bị cứu hộ, cứu nạn hiện đại cùng phương thức chuyển giao công nghệ sử dụng, bảo quản, phát huy tối đa tính năng, tác dụng của phương tiện, góp phần nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai, sự cố và cứu hộ, cứu nạn của Quân đội trong tình hình mới.

Thiếu tướng TRƯƠNG ĐỨC NGHĨA, Cục trưởng Cục Cứu hộ - Cứu nạn

Ý kiến bạn đọc (0)

Hội nghị Quân chính toàn quân năm 2019
Ngày 09-12, tại Hà Nội, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị Quân chính toàn quân, nhằm đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ quân sự, quốc phòng năm 2019, đề ra phương hướng, nhiệm vụ năm 2020. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự và phát biểu ý kiến. Đại tướng Ngô Xuân Lịch, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng, chủ trì hội nghị.
Thông tin tiện ích

Tỷ giá

Cập nhật : 04:36 - 12/12/2019

EUR25479.3526323.58

GBP30073.1430554.75

USD2312023240

Giá vàng

Thời tiết